गोरेगावच्या रेल्वेस्थानका वरून पश्चिमेला बाहेर पडून रिक्षाने साधारण सरळ त्याच दिशेला गेलं की अंदाजे १०-१२ मिनीटांनंतर बांगूरनगर नावाचं "उप-उपनगर" लागतं. गजबजलेल्या मुंबापुरीत अशा शांत निवासी भागात गेलं की फार बरं वाटतं. उन्ह उतरायला लागली की त्या भागातले बरेचसे लोक फेरफटका मारायला बाहेर पडतात. तिथून मालाडच्या बाजूला चालत दहा मिनिटांच्या अंतरावर एकेकाळचा "सर्वात मोठा" अशी बिरुदं मिरवलेला 'इन-ऑर्बिट" मॉल आहे.मालाड आणि गोरेगावच्या सीमेवर. दस-याला इथले लोक हटकून या मॉलमध्ये जात असावेत जेणेकरून खरेदी आणि सीमोल्लंघन अशी दोन्ही पुण्यकर्मे पार पाडता येतील असं मला उगीचच वाटायचं!
मुंबईला गेलं की गोरेगावच्या काकांकडे मुक्काम आणि मुंबईतल्या मित्रमंडळींना जमवून थोडा टाईमपास असं माझं गणित असायचं. अशाच एका शनिवारच्या संध्याकाळी आम्ही सर्वांनी भेटायचं ठरवलं. बोरीवली कांदिवली ठाणे वगैरे भागातून तीन मित्र आणि त्यातल्या दोघांच्या 'मैत्रिणी' असे सगळे येणार होते. ‘इनॉर्बीट’ टाईमपाससाठी सुद्धा सुयोग्य ठिकाण आहे त्यामुळे सगळ्यांनी तिथेच यायचं असा प्लान झाला. मला तर बरंच झालं. तिघांपैकी एक-दोघे जण पोचले की घरातून बाहेर पडायचं असा विचार करून मी काकांकडे टीव्ही पाहत राहिलो.
स्टेशन वर पोचल्यावर एकाने फोन केला त्याबरोबर मी तयारी केली आणि बाहेर पडलो. इतरांना फोन करून त्यांचं स्टेटस अपडेट घेत मी चालू लागलो. ३-४ मिनिटात मी बांगूरनगरच्या अंतर्गत रस्त्यावरून मुख्य रस्त्याला टच झालो आणि फोन वर बोलत बोलतच मी इनॉर्बीट च्या दिशेला वळलो.
"मॉल दिसतोय रे बाबा मला. पोर्चमधून जरा डोळे ताणून बघितलंस तर तुलापण मी दिसेन .." मी तिथे पोचलेल्या माझ्या एका मित्राला मी किती जवळ आहे ते पटवून देत होतो..
तेवढ्यात माझ्या खांद्यावर एक हात पडला..
"भाय..एक मिनिट रुक.."
एक मवाली दिसणारा तरुण मला थांबवत होता. "मी ठेवतो रे फोन" म्हणत मी फोन ठेवला आणि त्या व्यक्तीकडे वळलो.
"बोला..काय झालं?"
"तूने वो पीछे के कॉर्नर पे जो लडकी खडी है उसको कुछ बोला क्या?"
मी लांबवर नजर टाकली. मुंबईच ती ! नजरेच्या पट्ट्यात साहजिकच खूप सारी माणसं आली. जिथून मी वळलो होतो त्या कॉर्नरवर एक बाई हातात पिशवी घेऊन उभी होती. पण कोणी मुलगी दिसेना.
"कौन लडकी?, मुझे तो कोई दिख नही रहा है"
तेवढ्यात आणखी एक; आधीच्यापेक्षा जरा बरासा दिसणारा इसम आमच्या रोखाने येऊ लागला.
"काय बोलतोय रे तो? बोलला काय तिला हा?" तो इसम म्हणाला.
"नाय म्हन्तो तो.." मवाली तरुण.
'आयला.. म्हणजे मराठीच आहेत तर.. मी उगीच हिंदीत बोलत होतो..' मी मनातच म्हणालो.
"नाय म्हणतो? पण वर्नन तर हेच केल होत..पांढरा टी शर्ट,निळी जीन् प्यांट ,डाव्या कानात बाली.. बॉस तुने बोला क्या किसीको?"
"नाही बुवा.. मी नाही कोणाला काही बोललो.."
"मराठीच आहेस का? मी पन.. आपन इम्रान कोकनी..." त्या माणसाने आपली ओळख दिली. "काय हाय म्हायताय का? इथे आपला सलीम भाई आहे ना त्याच्या भैनीला रोज कोणतरी छेडतं.. आमी फुल प्लानिंग केला होता आज त्याला पकडायचा.. ही सगळी आपली पोरं हायेत पेरून ठेवलेली.. तुझं वर्नन दिलं म्हणून तुला हटकला. तू नव्हता ना नक्की?"
"छे छे.. मी तर आपला गुपचूप मोबाईल वर बोलत चाललो होतो. छेड काढणं तर सोडाच चुकून कोणाला धक्का लागल्याचंसुद्धा आठवत नाहीये."
"ठीक है.. जरा साईडला ये. उसको जरा थोबडा दिखाकार आयेंगे.. कन्फम होईल ना तू तो नाय्ये म्हणून.."
"मी कशाला? जाऊन सांगू शकता ना तुम्ही लोक?" मी त्रासिक चेहरा करत म्हणालो. आधीच उशीर झाला होता. ठाण्याचा मित्र तिकडून इकडे पोचला होता आणि १० मिनिटांच्या अंतरावरून यायचं असून मी मात्र अजून रस्त्यातच होतो..
"सून मेरे भाय.. सलीम भाय को जाके ऐसा बोला ना तो हमारा थोबडा आउट कर देगा वो.. तु आके जा ना दो मिनट मे. तेरेको किधर जाना है क्या?"
हे तर भारीच! जाणा-या माणसाला थांबवून "तेरेको किधर जाना है क्या?"
'च्यायला मी जणू काही इथेच बसायला आलो होतो. २-४ पोरींनापण छेडीन म्हणतो जाता जाता..' मी बोललो पण सगळं मनातल्या मनात!!
"जाना तो है.. मित्र वाट बघतायत इनऑर्बिटला " मी त्यांना म्हणालो.
"किती?" मला मागून यायचा इशारा करत तो रस्ता क्रॉस करायला लागला.
'तुला काय करायच्यात रे चांभारचौकश्या?' हे अर्थात स्वगत.. "आहेत ८-१० जण" मी ठोकून दिलं! होते ३ जणच पण म्हटलं आपली अर्जन्सी कळेल यांना. एका माणसासाठी इतके लोक खोळंबलेत म्हटल्यावर लवकर आटपतील.
मी गपगुमान त्यांच्या मागे जायला लागलो.पण माझी वाट बघणारे एक मित्रवर्य काही दम धरेनात.. पुन्हा फोन वाजला.
"येतोय रे बाबा.. जरा एक missunderstanding झालंय काहीतरी. आलो निस्तरून."
तिकडून लगेच "आम्ही येऊ का?" ची विचारणा झाली."सध्यातरी नको" म्हणून मी फोन ठेवला..
"फोन उचलू नको हा आता.. बंद करून ठेव तो" इति इम्रान कोकनी!
"काय?" मी आश्चर्यचकित! तो परत काही बोलला नाही.
रस्ता क्रॉस करून एका अरुंद बोळात ते शिरायला लागल्यावर मी गोंधळलो.
"बॉस , कुठे चाललोय आपण? मला जायचं आहे. जास्त वेळ नाहीये माझ्याकडे"
दोघेही थांबून माझ्याकडे वळले. मुख्य रस्त्यापासून हे ठिकाण पन्नास एक मीटरच्या अंतरावर होतं.दोन बाजूला दुकानाच्या बिल्डिंग्ज. पैकी एक दुकान दुपारची वेळ असल्याने बंद! नक्की मराठी दुकानदार असावा!! कारण आजूबाजूची दुकानं चालू होती असं येता येता माझ्या नजरेला पडलं होतं. मी बंद दुकानाची पाटी वाचली.. 'लकी फर्निचर मार्ट-प्रोप्रा. अशोक पवार' वाटलंच! तर थोडक्यात त्यावेळी तरी ती सुनसान जागा होती. उगाच थांबवलं यांना अस मला वाटून गेलं.
'जरा वस्तीच्या ठिकाणी गेलो असतो तर बर झालं असतं.' माझं मन मला सूचना देत होतं..
"सुन.. तेरेको जल्दी है तो तू इधरीच रुक. तेरा फोन दिखाके आता मै.."
'साल्या ह्या लोकांच्या भाषेत क्रियापदं नसतात कि काय?' मी गुपचूप उभा राहिलो.
"उसका कोनसा फोन बोला रे?" कोकण्याचा त्याच्या सहका-याला प्रश्न..
"एन सेवंटी" तत्पर सहकारी उत्तरला.
'सुटलो तिच्यामायला...' मी मनातल्या मनात सुटकेचा निश्वास टाकला..
"माझा नाहीये तो.." मी माझा फोन काढून त्याच्यासमोर नाचवत म्हटलं.
"दे इकडे.. मै दिखाके आता.."
"असा कसा देऊ? तुम लोग लेके गये और वापीस नही आये तो?"
माझ्या या प्रश्नाने कोकणी जरासा गांगरला पण सावरून त्याने आपला फोन बाहेर काढला. नोकियाने कच-यासारखी मॉडेल्स लॉंन्च केल्यामुळे तो नेमका कोणता फोन होता याचा मला अंदाज आला नाही.
"ठीक हे? ए खालिद तू पन दे रे तुजा फोन"
'खालिद नाव काय या प्राण्याचं ?' इम्रान भायची ऑर्डर आल्यावर त्याने आपला पण फोन दिला.
दोन्ही फोन्स माझ्या हातात टेकवून त्यानं विचारलं..
"इस्से तो मेहंगा नही ना तेरा फोन?"
खरं तर असावा पण या प्रश्नामागच्या भावना 'आमचे फोन तुझ्या हातात असताना आम्ही तुला ठकवून कुठे जाणार नाही' अश्या असाव्या म्हणून मी नकारार्थी मान हलवली.
"ये खालिद रुकेगा इधरीच. मै जाके आता.. यूँ गया और यूँ आया.."
इम्रान कोकणी शेजारच्याच बिल्डिंगच्या मागे गेला.. काही क्षण शांततेत गेले. आता या खालीदमियांशी काय बोलणार?
"किधर गये वो भाईसाब?" मी काहीतरी बोलायचं म्हणून बोललो.
"सलीमभाई के घरपे. उन्को दिखाके आयेंगे तुमारा मोबाईल. उनकी भेन घरपेही रहेगी. वो पेचान लेगी"
'आयचा घो याच्या!! नुसता बोलला तरी शिव्या घालतोय कि काय असं वाटतं!'
"पर वो एन सेवंटी था ना. माझा तो नाहीये. कितना दूर है उनका घर?"
"पासहीच है. तेरा फोन नही भी रहेगा तो भी वो ना बोलना मंगती!!"
आता काय करायचं? शांतता भंग करणं कठीण जाऊ लागलं.. टिपिकल रापलेला चेहरा, रंगवलेले केस, गळ्यात कसल्या कसल्या साखळ्या स्टील,अल्युमिनियम वगैरेच्या असाव्यात.. रस्त्यावर विकत मिळतात
तसल्याच.. झोपडपट्टीला साजेशी पर्सन्यालिटी!
'यांचा काही प्लान तर नसावा? फोन घेऊन पळून जायचा? नाहीतरी हे हातात दिलेले फोन त्यांचेच आहेत कशावरून? हे कलटी देतील नि आपण लटकायचो . मागे एकदा मित्राच्या बाबतीत घडलेला किस्सा मला आठवू लागला. तो रस्त्याने चालत असताना दोन हेल्मेटधारी बाईकर्स त्याच्या शेजारी आले आणि त्याला म्हणाले कि त्यांना एक अर्जंट फोन करायचा आहे पण त्यांच्या फोन ची battery संपली आहे. त्याने औदार्य दाखवून नंबर विचारला डायल करण्यासाठी तर ते लोक म्हणाले कि 'माझ्या कॉल साठी तुम्ही तुमचे पैसे वाया घालवू नका. माझ सीम कार्ड तुमच्या फोन मध्ये घालून मी कॉल करतो..' माझा मित्र बिचारा भोळा.. मदत करण्यासाठी त्याने आपलं सीमकार्ड काढून फोन त्यांच्या हातात दिला..आणि त्या दोघांनी त्याच्या डोळ्यासमोर त्याचा फोन घेऊन पोबारा केला!! असलं काहीतरी आत्ता झालं तर? नाही. यांच्याशी सबुरीने वागून फायदा नाही'
मी काही बोलणार एवढ्यात 'इम्रानभाय' परतला.. माझ्या फोनसकट! मी सुस्कारा सोडला.
"ये फोन नही है बोलती वो"
'सुटलो बुवा' त्यांचे फोन देऊन मी माझा फोन परत घेत आणि चेक करत मी विचारलं "मग मी जाऊ का?" सुदैवाने फोन वनपीस आणि ऑपरेशनल होता.
"रुक.. वो फोन ये नही बोला उसने. आदमी नही.. फोन काय कोनपन बदलू शकतं"
"....."
"उसके हात मे अंगुठी है बोला और गले मे गनपतीका पेंडल है ऐसा बोला उसने.."
एव्हाना मला काहीतरी गडबड असल्याचा वास येऊ लागला होता.. सगळ्या खुणा माझ्या "दागिन्यांच्या" रिलेटेडच कशा काय?
"मेरा तो थंब रिंग है. अंगुठी नही."
त्याने सरळ माझ्या गळयाजवळ हात नेऊन चेन चाचपायला सुरुवात केली. मी मागे सरकलो.
"क्या कर रहे हो? उसमे कोई पेंडन्ट नही है.."
चैनमधला गणपती बोटात धरून दाखवत तो म्हणाला "नही है?तो ये क्या है? XXX समझा क्या मेरे को?"
"वो लॉकेट है. पेंडन्ट नही! " मी सांगितलं
" वो मेरेको पता नहीं. जो भी है ..ये उनको दिखाना पडेगा .."
"मैं आके उनको दिखता हूँ.."
"मस्जिद है उधर. समझा ना? मस्जिद! मस्जिद में सोने के जेवर अलाउड नहीं रहते.. और उधर अपने बच्चे भी है. खालीपीली झगडा हो जायेगा. निकालके दे दे.. में दिखाके लाता हूँ"
"निकालके कैसे दे दूँ? जिनको दिखाना है उनको यहाँ लेके आओ.." काहीतरी मोठा लोचा होता खरा..
"क्या रे..? तेरे से सीधा बात किया तो तुम हमको आडा ही लेने लगा.. बोला ना तेरेको? निकालके दे दे.. चल अंगूठी निकाल.. ”
मी टरकलो.. तरी पण अवसान राखून मी बोललो.. "ये बात नाही है.. लेकिन ऐसे कैसे दे दूँ? वैसे भी वो निकलती नहीं.."
"अरे? उंगली में डाल सकता है तो निकाल नहीं सकता?"
"ना.. निकाल के देखो चाहिए तो..बचपन में पहेनी थी.." विशिष्ट पद्धतीने काढल्याशिवाय ती थम्ब रिंग निघत नाही हे मला माहित होतं.त्यामुळे मी माझा अंगठा त्याच्यासमोर केला ..त्याने जराशी झटापट करून पाहिली पण माझ्या थम्ब रिंगने जाम दाद लागू दिली नाही!
खालिद कडे बघत त्याने माघार घेतली.
'हुश्श.. वाचवली बुवा' आमचे मनाचे श्लोक! "मैने बोला था.. वो नही निकलती"
"हां.. ठीके ठीके.. ज्यादा बात मत कर..चेन निकाल फिर.."
"क्काय?" साला आगीतून सुटून फोफाट्यात पडलो होतो मी!
"सिधेसे निकाल के देता या मै निकालू?" त्याने डायरेक्ट गळ्याच्या चेनलाच हात घातला!!
मी मनात म्हटलं गंडलो आता.. मी चटकन त्याचा हात धरला आणि चेन त्याच्या हातातून सोडवून घेतली. त्याला हा प्रतिकार अनपेक्षित असावा.
"समझता नही क्या तेरेको? क्या रे खालिद? समझाने का क्या अपने तरीकेसे?"
"सुनता नही तो समझाना हि पडेगा!" खालिदने री ओढली..
कोणाला धमकावायचं असेल तर बम्बय्या हिंदीसारखी भाषा नसावी. काय लहेजा आहे...वा! पण ही भाषेचं कौतुक करायची वेळ नव्हती.
त्या दोघांनी येऊन माझ्या गळ्याशी झटापट सुरु केल्यावर मला चेन काढून द्यावीच लागली नाहीतर त्यांनी ती तोडून काढली असती..
'सर सलामत तो पगड़ी पचास' असंच म्हणतात ना आपल्या जिवावर बेतत असेल तर? आणि काय प्रसंग गुदरला होता! माझी सोन्याची चेन त्यांच्या हातात आणि ती सुद्धा मीच काढून दिलेली! तेवढ्यात माझा फोन खणखणला. मला कुणाच्यातरी आधाराची गरज होती. मी उचलणार इतक्यात…
"तेरेको बंद करनेको बोला था ना? दिमाग में घुसती नही क्या तेरे बात..?" इम्रान गरजला..
मी घाबरून फोन कट केला..
"रहेता किधर है तू ?"
मी क्षणभर विचार केला आणि बोललो "इधर ही..बांगुरनगर मे. 'सरगम' बिल्डींग मे"
मी बिनदिक्कत खोटं बोलायला सुरुवात केली! काकांच्या बिल्डिंगचं नाव मी सांगून टाकलं. इथलाच माणूस आहे म्हटल्यावर कदाचित यांचा विचार बदलेल असा माझा होरा होता.
"क्या? इधर का ही है क्या तू? तो दिखता कैसे नही? तुम्हे घुमते हुये तो कभी नही देखा हम लोगोने" साल्यांनी माझ्यावर वॉच ठेवून सापळा रचला होता तर!!
"हालही मे आया हूँ इधर" माझी पण कमाल आहे! खोटं तेपण एकदम सुसंगत!!!
"तो पहले किधर रहता था?"
"वेस्ट में.. आरे कॉलोनी में.." ए.. दे धमाल.. तेवढ्यातल्या तेवढ्यात मी स्वतः वरच खुश झालो.
"तो इधर कब आया..?" प्रश्नावली काही संपायचं नाव घेत नव्हती.
"पिछले सन्डे को ही शिफ्ट हुए हम लोग..हफ्तेभर ऑफिस में रहूँगा तो बाहर कैसे दिखूंगा?" वा! काय लॉजिक सुचलं!!
त्यांनी आपापसात काहीतरी डिस्कशन सुरु केलं.. एकदम खालच्या आवाजात..आणि त्यानंतर इम्रान बोलता झाला.
"चल.. तू इधर ही रुक.. चेन भाई को दिखाके वापिस दे देता.."
"मैं आता हूँ आपके साथ..इतनी मेहेंगी चीज आपके हात में देके मै इधर रुक नाही सकता" मी कासावीस झालो होतो..
"साला.. XXXX तेरेको सौ बार समझाया फिर भी वही बात..बोला ना मस्जिद में जेवर अलाउड नहीं है..." खालिदकडे वळत तो म्हणाला.."ये ऐसे नहीं मानेगा.क्या बोलता खालिद ?"
खालिद ने ज्या पद्धतीने मान हलवली ती सहमतीची खूण असावी कारण इम्रान पुढे सरसावला..मी दोन पावलं मागे हटलो.. अंगावर सर्रकन काटा उभा राहिला. परिस्थिती चिघळत चालली होती.
"तेरेको इतना मारेंगे ना.. हात पाँव तोडके रख देंगे. घरपे चलके जानेके काबील नहीं रहेगा.."
माझ्या शरीराला घाम फुटू लागला होता.भीतीनं हातपाय थरथरू लागले. मी काही बॉलीवूड किंवा दाक्षिणात्य सिनेमातला हिरो नव्हतो.. जर असतो तर नक्कीच बाह्या सरसावून,नुसते दोन गुद्दे लगावून दोघांना हवेत उंच उडवून दिलं असतं आणि तेदेखील आज्ञाधारक मुलासारखे हवेत गोल गोल फिरत किंवा उडत छतावर जाऊन कळवळत पडले असते!!
मला तर काय बोलावं सुधरेना.. घशाला कोरड पडली.. मी आवंढा गिळला..
तोपर्यंत मागं वळून ते दोघंही त्या बिल्डींगच्या मागे जाऊ लागले होते. मघाशी इम्रान कोकणी गेला त्याच. मी त्यांच्या मागे मागे जाऊ लागलो आणि पाहतो तर काय.. मागे मोकळी जागा. जराशी पुढे बैठी चाळ. बहुतेक तिथल्या लोकांना कुठल्यातरी बिल्डरनं रीलोकेट केलं असावं, कारण सर्व दारं बंद होती! थोड्या वेळापूर्वी इम्रान कोकण्या फोन दाखवून जेवढ्या वेळात मागे परतला होता त्यावेळात तो त्या मोकळ्या मैदानातून धावत जाऊन त्या बैठ्या घरापर्यंत पोचणंदेखील मुश्कील होतं. सलीम भाईला भेटणं तर लांबच! म्हणजे फसवणूक...निव्वळ फसवणूक चालू होती तर!! मघाशी याचा अंदाज होता; आता तर कन्फर्म झालं! धमक्या आणि दादागिरी माझी चेन लांबवण्यासाठी होती. माझ्या मनावर फसवणूकीच दुःख दाटत चाललं. अंगातला क्षत्रिय-मराठा जागा झाला!
मला कोणीतरी लुटलं आणि ते सुद्धा ते निशःस्त्र असताना? नुसत्या धमक्यांच्या जोरावर? आणि तू साधा विरोध नाही करू शकलास? 'सर सलामत तो पगड़ी पचास' असं म्हणतात ते आपल्या जिवावर बेतत असताना नव्हे तर स्वतःचा पराभव लपवत असताना! मला अचानक साक्षात्कार झाला.
मारलं तर मारलं...गुपचूप स्वतःची वस्तू देऊन टाकण्यापेक्षा खाऊ थोडा मार! हातपाय मोडतील म्हणतात ना? माझे पण हात काय केळी खायला नाही गेलेले! दोघांपैकी एकाला तर लोळवेनच.. जरी नाही लोळवला तर त्यांच्या लक्षात तर येईल कि इतक्या सहजासहजी मिळत नाहीत गोष्टी! हातपाय मोडले तर सरळ करायला येणारा खर्च हा चेनच्या किमतीच्या निम्मा सुद्धा नसेल! लढलो तर साला पश्चाताप तरी होणार नाही. प्रतिकार केल्याचं समाधान तरी लाभेल.. कोणीतरी येऊन तुला लुटतो आणि तू मुकाटपणे लुटू देतो.. माफ करशील का स्वतःला?' माझ्यातला स्वाभिमान जागृत झाला... 'हरहर महादेव.. जय भवानी जय शिवाजी ..' माझ्या मनातल्या श्लोकात या ओवीचीसुद्धा भर पडली!
"रुक" मी मागून पळत जाऊन हात इम्रानच्या खांद्यावर टाकला.
"क्या बे अभीतक पीछे पीछे आ रहा है? और सीधा कंधे पे हाथ? औकात भूल गया क्या?" रस्त्यावरचा छपरी मनुष्य माझी लायकी काढत होता!
"देखो भाई..आप मेरा चेन वापस दे दो.."
"तेरेको बताया ना.. सलीमभाई..."
"जो भी भाई हो मै खुद जा के दिखा दुंगा.. मुझे रास्ता दिखा दो.. "
इम्रान कोकणी खालिदकडे बघत हसला.. "साले वो उधर फेंक दुंगा तेरा चेन फिर ढूंढते बैठेगा.." लांबवर बोट करत तो बोलला..
"मेरा चेन वापिस कर दो" मी पुन्हा अवसान आणत बोललो.
"हिम्मत है तो लेके जा" हात पसरवत कोकण्याने challenge केलं.
मी सरळ जाऊन चेन उचलली आणि मुठीत घेतली. त्याने माझा हात धरला मी जोराचा हिसडा मारून तो सोडवून घेतला. मघासपासूनच्या युद्धातला पहिला विजय! मी मनोमन खुश झालो!
"अपने लड्कोंको बुला रे.. साल्याला राडा व्ह्यायला पायजे वाटतं इथे.." इम्रानने खालिदला म्हटलं
लगेच फोन बाहेर काढून मी एका मित्राचा नंबर डायल करत म्हटलं "बोलावच!! राडा तर राडा.. वन टू वन होऊन जाऊ देत काय ते.. पण अशी तशी चेन द्यायचो नाही मी..समजलं?"
'ऑल द रुट्स टू धिस लाईन आर बिझी' फोनवरची बाई मंजुळ आवाजात मला सांगू लागली... मी चेह-यावरचे भाव अजिबात बदलू न देता बोललो "अरे..मी इकडे अडकलोय.. कोण आहेत माहित नाहीये.. अशोक पवारच्या फर्निचर च्या दुकानाच्या शेजारच्या गल्लीतून आत ये.. लकी फर्निचर मार्ट आणि हो जमलेल्या सगळ्या पोरांना घेऊन ये. कितीजण आहेत? मग आठजणच या! बाकीच्यांना थांबू देत तिकडेच."
माझा उभा जन्म मारामाऱ्या करण्यात गेला असल्याच्या आविर्भावात मी तावातावाने बोलत होतो.. आणि फोनवरची प्रीरेकोर्डेड मंजुळाबाई हिंदीतली सूचना पूर्ण करून मराठीत बोलत होती .."या मार्गावरील सर्व लाईन्स व्यस्त आहेत.. कृपया थोड्या वेळाने पुन्हा प्रयत्न करा.."वगैरे वगैरे..! मी फोन ठेवला.. "बुलाया क्या तुम्हारे बंदोको?' गुर्मीत मी विचारलं..
मी दिलेलं ओपन challenge आणि माझा बदललेला आवेश बघताच त्यांचा नूर पालटला.. खालिद तर गुपचूप सटकायच्याच मार्गावर होता.. इम्रान कोकणीने मात्र दम द्यायचा सोडलं नाही..
"ए चल! निकल इधरसे!! सिधा वो पतली गली पकड़के इधरसे वटनेका अभी..और दुबारा इधर नजर आया ना तो याद रखना..समझा ना?"
हातात अलगद पडलेलं सावज निसटून चालल्याचं दुःख मात्र त्याला चेह-यावरून लपवता येत नव्हतं.. मी तोच आवेश ठेवून त्यांच्याकडे वळून बघत बघत, सावकाश चालत त्या गल्ली पर्यंत आलो. ते दिसेनासे होताच उसनं जमवलेलं अवसान आता क्षणार्धात गळून पडलं. चेन आणि फोन खिशात कोंबून मी सगळ्या शक्तीनिशी पळत सुटलो. न थांबता... अगदी इनॉर्बीट मॉल येईपर्यंत!!
गुरुवार, ३० सप्टेंबर, २०१०
गुरुवार, ९ सप्टेंबर, २०१०
फॉर्म १६ आणि अनामिका
फॉर्म १६ नुसार "सरल" भरून रिटर्न्स फाईल करणं हे नोकरदार वर्गाला नव्याने सांगायला नको. जुलै आला कि लोकांची धावपळ सुरु होते..
"आपल्या ओळखीचा आहे एक.. त्याने भरून दिला फुकट.."
"काय नाय रे.. सोप्पं असतं.. फॉर्म १६ बघायचा आणि कॉलम भरत जायचे..."
"तुझा इकडे नाय सबमिट होणार.. प्रभात रोड च्या ऑफिस ला जावं लागेल.. आपला झाला. माझा मित्र आहे त्याची वट आहे.त्याने परस्पर पाठवला.."
"ऑफिस मध्ये येतो ना तो अकौंटंट.. सोडायचे २०० रुपये.. डोक्याला ताप नाही.."
इत्यादी संवाद हमखास कानावर पडतातच..
नोकरीचं पहिलं वर्ष सरेपर्यंत आपला ह्या भानगडींशी काही संबंध नसतो. अचानक आलेल्या या गोष्टी दुर्बोध वाटायला लागतात आणि त्यामुळेच ‘ती’ माझ्या आयुष्यात आली.
तसं बघायला गेलं तर अपघातानेच आणि खरंतर "इन्कमट्याक्स" वाल्यांच्या कृपेने!
"रिटर्न्स फाईल करने थे ना.. त्याच्यामुळे उशीर झाला" तिची ही मिश्र भाषा ऐकून पहिल्यांदा मी तिच्याकडे पाहिलं. कॉन्फीडन्ट चेहरा, सावळी त्वचा,लक्षवेधक बांधा, ओव्हरऑल आकर्षक बाह्यरूप आणि कंपोज्ड व्यक्तिमत्व असं तिचं थोडक्यात वर्णन! 'तिलक' (अर्थात सदाशिवेतल प्रसिद्ध नाश्ता सेंटर, उच्चारी टिळक!) वर ती फोनवर कोणाशीतरी बोलत होती. 'रिटर्न्स', 'फाईल' वगैरे शब्द कानावर पडल्यावर मी वड़ापाव खाता खाता जरा सावध झालो.
"हाय! तू रिटर्न फाईल करतेस का? माझेपण करायचेत" मी तिरमिरित जाऊन बोललो.. माणूस परिस्थितीने गांजलेला असला कि इतर कसला उदाहरणार्थ लाज,लज्जा,भावना यांचा विचार करत नाही. मीपण त्यातलाच!!
"आपल्या ओळखीचा आहे एक.. त्याने भरून दिला फुकट.."
"काय नाय रे.. सोप्पं असतं.. फॉर्म १६ बघायचा आणि कॉलम भरत जायचे..."
"तुझा इकडे नाय सबमिट होणार.. प्रभात रोड च्या ऑफिस ला जावं लागेल.. आपला झाला. माझा मित्र आहे त्याची वट आहे.त्याने परस्पर पाठवला.."
"ऑफिस मध्ये येतो ना तो अकौंटंट.. सोडायचे २०० रुपये.. डोक्याला ताप नाही.."
इत्यादी संवाद हमखास कानावर पडतातच..
नोकरीचं पहिलं वर्ष सरेपर्यंत आपला ह्या भानगडींशी काही संबंध नसतो. अचानक आलेल्या या गोष्टी दुर्बोध वाटायला लागतात आणि त्यामुळेच ‘ती’ माझ्या आयुष्यात आली.
तसं बघायला गेलं तर अपघातानेच आणि खरंतर "इन्कमट्याक्स" वाल्यांच्या कृपेने!
"रिटर्न्स फाईल करने थे ना.. त्याच्यामुळे उशीर झाला" तिची ही मिश्र भाषा ऐकून पहिल्यांदा मी तिच्याकडे पाहिलं. कॉन्फीडन्ट चेहरा, सावळी त्वचा,लक्षवेधक बांधा, ओव्हरऑल आकर्षक बाह्यरूप आणि कंपोज्ड व्यक्तिमत्व असं तिचं थोडक्यात वर्णन! 'तिलक' (अर्थात सदाशिवेतल प्रसिद्ध नाश्ता सेंटर, उच्चारी टिळक!) वर ती फोनवर कोणाशीतरी बोलत होती. 'रिटर्न्स', 'फाईल' वगैरे शब्द कानावर पडल्यावर मी वड़ापाव खाता खाता जरा सावध झालो.
"हाय! तू रिटर्न फाईल करतेस का? माझेपण करायचेत" मी तिरमिरित जाऊन बोललो.. माणूस परिस्थितीने गांजलेला असला कि इतर कसला उदाहरणार्थ लाज,लज्जा,भावना यांचा विचार करत नाही. मीपण त्यातलाच!!
माझ्या कडे विचित्र नजरेने पाहत ती जरा बाजूला झाली..
"सॉरी..पहचान न होने पर भी बात कर रहां हूँ पर मुझेभी आय टी रिटर्न्स भरने थे.. आप कि फीस बता दिजीयेगा..लेकीन मुझे करवाने ही है.." मी भानावर येत आजुबाजुला पाहत विचारलं. न जाणो हिच्या आजुबाजुला एखादा सांड चहा आणायला गेलेला असायचा आणि त्याचा गैरसमज व्हायचा!
"कर दुंगी ना..बट आय चार्ज १०० रुपीज पर फॉर्म!" ती म्हणाली.
"अम्म्म... मेरे औरभी कलीग्ज है .उनके भी करने थे.." ती एकटीच आहे याचा एव्हाना मला अंदाज आला होता त्यामुळे मघाशी एकवटलेलं धैर्य वापरून मी पुन्हा तोंड उघडलं.
"ठीकाय, करते मी. पाचसहा असतील तर आय वोन्ट चार्ज फॉर यू ..आय मीन योर्स विल बी फ्री ऑफ कॉस्ट " डायरेक्ट बिझनेस ऑफर? तीपण मराठीत? मीपण चाट पडलो!
"तुला मराठी येतं?"
"मराठीच आहे अरे मी.. कामानिमित्त हिंदी इंग्लिश बोलावं लागतं.."
"कुठे काम करतेस?"
"राठी and असोसीएट्स"
"आणि तुझं नाव ?"
"अरे,किती प्रश्न विचारशील? सांस भी लेने दोगे या नही?"
आमची पहिली ओळख ही अशी.. नाव विचारलं ते मोबाईल नंबर एक्स्चेंज करतानाच.
त्यानंतर या ना त्या निमित्ताने तिचा contact होतच राहिला आणि मग तो तसा होणं हा दिवसाचा अविभाज्य भाग बनला.
"फक्त काम असतानाच फोन नाही करत मी.." अस मला म्हणून बोलायला सुरुवात करायची ही तिची सवय! पण "तुझ्याकडे कुठला नवीन पिक्चर आहे का?" अश्या विचारणेपासून "मला तुझा पेन ड्राईव्ह हवा आहे रे... दोन चार दिन के लिये" अशा अधिकारवाणीच्या बोलण्यापर्यंतचा तिचा प्रवास अगदी एखाद्या महिन्यातच झाला.. एखादी मैत्रीण आपल्या मैत्रिणीसाठी जे काही करू शकते ते सर्व आपल्या मित्रासाठी करू शकते का? या प्रश्नाचं उत्तर होकारार्थी देण्याइतकी जाणीव तिने करून दिली.
"अरे बच्चा.. तुझी टोटल इन्व्हेस्टमेंट आणि बाकीचं कॅल्क्युलेशन बघता तुझे फक्त ६००५ रुपये ईअर्ली taxable आहेत, उतना ही कर इन्व्हेस्ट" म्हणून तिने माझा एलआयसी चा कमीत कमी प्रीमिअम किती असावा हा मला बरेच दिवसांपासून पडलेला प्रश्न चुटकीसरशी सोडवून दिला होता. (आणि जेव्हा नंतर tax कॅल्क्युलेशन ची शीट आली तेव्हा तो आकडा अचूक होता यावर शिक्कामोर्तब ही झाल!) ती बी कॉम करत होती आणि जॉबही. पण सांभाळायची दोन्ही! अर्थात कॉलेज ला दांडी मारणं जास्त फ्रीक्वेंट असायचं.
"मला आवडतं हे tax वगैरेचं काम करायला. यू गेट टू अप्लाय योर नॉलेज इन लाईफ एन यू अर्न मनी अल्सो!" ती जस्टीफीकेशन द्यायची. मला खरतर कशावरही ऑब्जेक्शन नव्हतं आणि का असावं? माझा देखील फायदाच होत होता त्यात. तिने माझा विनाकारण कट झालेला tax मिळवून दिला होता, माझं जराजीर्ण झालेलं pancard रिन्यू करून दिलं होतं आणि बरंच काही!
"हलो"
"हाय बच्चा!" कायपण नाव ठेवलं होतं माझं! बच्चा!
"काय करतेयस गं?"
"कुछ नही..लंच के बाद सोयी थी..अभी नींद खुल गयी थोडी देर पहले.. तू बता.."
"रिसेप्शन ला चाललो होतो कात्रज च्या जैन मंदिरात.... एका मित्राचं लग्न झालंय. तुमच्यातलाच आहे...मारवाडी. येणारेस?" मी आपलं विचारायचं म्हणून विचारलं..
"ए मी मारवाडी नाहीये हां.. जैन आहे. आणि तो पण जैनच असणार.. आणि तू मला न्यायला येशील?"
मी अवाक! "म्हणजे तू येणारेस?"
"येते ना.. आय लाईक सच फंक्शंस .."
मी गुपचूप तिला आणायला गेलो.. ही बया सजून धजून तयार!!
"अग ए.. लग्न माझ्या मित्राचं झालंय!! तुझं नाही.."
" जैन आहे म्हणालास ना? तिथे असचं जाव लागतं. and व्हॉट इज धिस?.. जीन्स? यू गॉन mad ऑs व्हॉट? चेंज कर पहिलं.."
" ए तू नको येऊ हव तर पण मी असाच जाणार आहे"
"गपचूप बाईक ने तुझ्या flat कडे आणि चेंज करून ये. मी खाली वाट बघते."
इलाज नव्हता! स्वतःच्या पायावर मी कु-हाड मारून घेतली होती!!
...रिसेप्शन नंतर मित्राने स्वतः फोन करून मी नक्की लग्न वगैरे केलं नाहीये ना त्याची खातरजमा करून घेतली!!
ती माझी tax कन्सलटन्ट झाली,इन्व्हेस्टमेंट advisor झाली,माझी fashion डिझायनर झाली, मी गाडीमुळे प्रॉब्लेममध्ये असताना माझी ड्रायव्हर सुद्धा झाली.. "मैत्री" हा शब्द अपुरा वाटायचा आमच्या नात्याला. तिला बॉयफ्रेंडही होता. अगदी प्रेमळ -म्हणजे तिच्यासाठी! माझ्याशी पण बोलायचा तिच्या फोनवरून. मी त्याला निरुपद्रवी वाटत असेन कदाचित! आम्ही कित्येकदा भेटायचं ठरवलंही होतं पण तो योग जुळून आला नाही. आमचा संपर्क असायचा तो तिच्याच थ्रू. त्याला अगदी बित्तंबातमी असायची; कुठे काय खरेदी केली इथून कोणता पिक्चर पाहिला आणि तो कसा आहे इथपर्यंत. "सगळं सांगते मी त्याला.. आयेम गोन्ना बी हिज बेट्ट हाफ" हे वरून!! पण नंतर मला त्याची सवय झाली होती. मीही तिच्या जीवनात काही भूमिका निभावल्या पण त्या तेवढ्याश्या कृशुअल नव्हत्या. तिचं सगळं व्याख्यान ऐकून घ्यायचं. सल्ले द्यायचे, तिची गुपितं ऐकून ती विसरून जायची," मिटवलंच पाहिजे नाहीतर ही ब्याद माझ्या गळ्यात पडायची" असं जाहीर करून बॉयफ्रेंडशी भांडण झालं की मिटवायचं.अमका कसा हिच्याशी फ्लर्ट करतो, तमकी कशी हिच्याबद्दल जेलस फील करते वगैरे तिच्या न पाहिलेल्या इतर मित्र-मैत्रिणीविषयीच्या कागाळ्या ऐकायच्या इत्यादी इत्यादी.
कमला नेहरू पार्क हे तिचं आवडतं ठिकाण. कॉलेज, ऑफिस आणि हॉस्टेल यापैकी कुठे ती नसेल तर मोस्ट ऑफ द टाईम्स ती तिथे असायची.
"के एन पी पे हूँ.. आ रहा है क्या चाय पिलाने??" तिचा फोन यायचा.
मुलीने दिलेलं आमंत्रण कोणी टाळतं का? "आलोच.." हे माझं उत्तर असायचं आणि कृतीही! उभ्या उभ्या तिथला बासुंदीयुक्त मसाला चहा पीत मी तिच्या गोष्टी ऐकत राहायचो आणि तिला उगीच सल्ले देणं, तिच्या बोलण्याला उगीचच response देणं वगैरे गोष्टी करायचो. कमला नेहरू पार्क ला गेल्यावर आपल्या बरोबर असणा-याच मुलीकडे सोडून इतरत्र नजर न वळवणा-या मुलाने फार फार कठोर तपश्चर्या वगैरे केलेली असली पाहिजे असं माझं (वैयक्तिक असलं तरी) ठाम मत आहे!! तिच्या हे लक्षात यायला फार वेळ लागायचा नाही.हातावर चापटी बसली की ग्लास हिंदकळायचा.
"थांब गं!चहा सांडेल ना!!"
"लक्ष कुठेय तुझं ?"
"तुझ्याकडेच आहे.. काय म्हणालीस ते सांगू का ?"
"कान असतात माझ्या बोलण्याकडे.. डोळे कुठे भिरभिरतायत ते विचारत्येय.."
मी लाचार हास्य चेह - यावर आणायचो.. दुसरं काय करणार??
"आटप पटकन,या दत्त मंदिरात जाऊन येऊ.. चांगले विचार तरी येतील तुझ्या मनात!" तिचं हे भाबडं मत होतं आणि "सब लडके एक जैसे होते है" हे पालुपद! मी तिच्यामते कोणतही "गैरकृत्य" केलं उदाहरणार्थ मुलींकडे पाहणे,त्यांच्या सौंदर्याची तारीफ करणे, एखादी कमेंट (अर्थात त्या मुलीला ऐकू जाणार नाही अशा बेताने! कारण तेवढ आमच धैर्य कुठल?!) करणे वगैरे वगैरे कि हे पालुपद ती आळवायची. "चूप कर.. हे भगवान.. सब लडके एक जैसे होते है!" इत्यादी इत्यादी. आता जिथे इंद्र,मदन हे देव आमच्या "भगवान" लोकांमध्ये येतात तिथे 'भगवान'कडे तक्रार करून भागणार नाही हे या जैन मुलीला कोण समजावणार ? मी आपला तिच्या समाधानासाठी शेजारच्या दत्त मंदिरात जायचो..
माझ्या मित्रांच्या ग्रुपशी मी तिची कधी ओळख करून दिली नाही,ना तिने कधी आपल्या मैत्रिणींची इंट्रो करून दिली. तशी गरजही पडली नाही. त्यामुळे फ्रेन्डशिप डे ला वगैरे आमचे नेहमीच्या मित्रांसोबतचे कार्यक्रम आटपले की रात्री ९.३०/१० वाजता आम्ही भेटायचो. के एन पी च्या शेजारी किंवा करिष्मा गार्डन च्या इथे कॅड बी खाता खाता दिवसभरात काय केलं याचा हालहवाल एकमेकांना दिला घेतला जायचा.
ओळख जुनी होत गेली की 'अतिपरिचयात अवज्ञा' होते. 'टेकन as ग्रांटेड' अर्थात गृहीत धरलं जाणं होत जातं. यथावकाश आमचंही नातं जुनं होत गेलं. बारीकसारीक गोष्टींवरून खटके उडणे..वाद विवाद होणे या गोष्टी नवरा-बायकोत,बॉयफ्रेंड-गर्लफ्रेंड मध्येही होतच असतात.. आमच्या नात्याला तर नावच नव्हतं. तिथे तर हे होणं आलंच! शॉपिंग ला जायचं म्हटल्यावर एका पायावर तयार असणारी ती "कंटाळा आला" चं कारण पुढे करू लागली. "पिक करायला ये" म्हटल्यावर मीही "आज रिक्षा ने ये ना.. मी आताच चेंज केलंय"वगैरे सांगू लागलो. सदाशिव पेठ ते के एन पी हे अंतर मला अचानक लांब वाटू लागायचं तर रात्री ९.४५ म्हणजे तिला फार्र फार्र उशीर वाटू लागायचा. काही भांडण झालंच तर कोणा एखाद्याने माघार घेऊन समजावणीचा सूर आळवणे हे सुरुवातीसुरुवातीला व्हायचं पण त्यातली inconsistency वाढत गेली.. "मी का करू..?तुझी चूक आहे" वगैरे वगैरे
मग फायनली एका वर्षी पुन्हा फॉर्म १६ भरायची वेळ आली.तिला फोन करून नेहमीच्या शिरस्त्याप्रमाणे मी आणि माझ्या कलीग्ज चे फॉर्म्स तिला नेऊन दिले.
"पुढच्या आठवड्यात देते करून. पैसे तुझ्याचकडे ठेव. रिसीट्स दुंगी तब दे देना"
"ठीकाय, पण झाले की कळव हां नक्की! यावेळेला २० फॉर्म्स आहेत."
"हो रे.. कित्ती घाई?"
"नाही अगं. मला नाहीये.ज्यांनी दिलेत त्यांना आहे!"
"देते मग.."
आठवडा गेला.. २ आठवडे झाले.. तिचा काही रिप्लाय नाही.
"ए मुली.. कधी देणारेस?" माझा तिला कॉल!
"देते रे.. झालंच आहे.. फक्त आय टी ऑफिस ला सबमिट करायचे आहेत.दो मिनट का काम है.. करेगा क्या? "
"नको बुवा.. कर तूच..!"
होता होता महिना लोटला.. फॉर्म दिलेल्यांनी तगादा लावला..
"काय? करणार आहे ना काम नक्की तुझी ती 'मैत्रीण'? ख्या ख्या ख्या"
"आमचे व्हिसा रिजेक्ट होतील हां तिच्या नादात"
"अरे हे काम आधी कर, बाकीची नंतर"
" माझा फॉर्म परत दे.. मी दुसरीकडून घेतो करून.."
"तुझ कमिशन किती यात? ही ही ही..." अश्या कमेंट्स ऐकल्यावर माझंही डोकं गरम व्हायला लागलं.
"नाही नाही ते ऐकून घ्यावं लागतं तुझ्यामुळे. कधी देणार आहेस ?" माझा पुन्हा कॉल..
"अरे फक्त सबमिटच करायचे आहेत आय टी ऑफिस ला. मला पण वेळ नाहीये. आणून देते. कर तू.."
"म्हणजे काय? पैसे घेतेस ना वाजवून प्रत्येक फॉर्म मागे की उपकार खात्यात करून घेतोय.... फुकट मध्ये? महिना झाला तरी 'सबमिटच करायचेत..सबमिटच करायचेत..' " मी तिला वेडावत म्हणालो..
"हे बघ मला वेळ नाही.." तिचा आवाज हळू हळू चढायला लागला होता.
"महिनाभर वाया घालवून आता सांगत्येस तुला वेळ नाही? याचा अर्थ हाच ना की तुला गरज नाहीये आता आणि तुला... " मी पट्टी तिच्यापेक्षा वर नेली.
"तुला काढायचा तो अर्थ काढ.. आएम नॉट योर मेड टू लिसन योर ऑर्डर्स .. वन मोर थिंग..."
मी फोन कट केला .. मला त्या वन मोर थिंग मध्ये अजिबात स्वारस्य नव्हत.. माझी कामं आता ऑर्डर्स वाटायला लागली काय हिला? गेली उडत!
आठवड्याभरात माझ्या नावाचं कुरियर ऑफिसच्या पत्त्यावर आलं. सगळ्यांचे 'सरळ' भरलेले 'सरळ' फॉर्म होते त्यात.. माझ्याव्यतिरिक्त!! माझ्या तळपायाची आग मस्तकात गेली. चेह-यावर पाण्याचा हबकारा मारून मी शांत झालो. इतरांचा पाहून मी माझाही फॉर्म भरला. आय टी ऑफिस ला सबमिट करायला त्यांच्यातलाच एक 'गरजू' गेला. त्याचा व्हिसा इंटरव्यू होता २ दिवसांनी! काय करतो बिचारा! तो पावत्या घेऊन आल्यावर मी त्याला काय काय केलं ते विचारलं. "काहीच नाही' हे त्याच उत्तर ऐकून मी मनातल्या मनात पुन्हा तिला आणि मग स्वतःलाच शिव्यांची लाखोली वाहिली.
त्यानंतर तिचा संग सुटला तो कायमचाच. नंतर तिची खबरबातही राहिली/मिळाली नाही, मीही पेठेतून दुसरीकडे राहायला गेलो. एकही कॉमन फ्रेंड नसल्यामुळे संपर्क पूर्णपणे तुटला.
फॉर्म १६ मुळे सुरु झालेलं नातं फॉर्म १६ मुळेच संपलं!! पण आजही जेव्हा आय टी रिटर्न्स फाईल करायची वेळ येते तेव्हा तिची राहून राहून आठवण येते आणि वाटतं एखाद्या संध्याकाळी तिचा मेसेज येईल .." गुड इविनिंग बच्चा... मै के एन पी पे हूँ.. कॅन वी मीट? व्हॉट इज योर डीनर का प्लान?"
"अम्म्म... मेरे औरभी कलीग्ज है .उनके भी करने थे.." ती एकटीच आहे याचा एव्हाना मला अंदाज आला होता त्यामुळे मघाशी एकवटलेलं धैर्य वापरून मी पुन्हा तोंड उघडलं.
"ठीकाय, करते मी. पाचसहा असतील तर आय वोन्ट चार्ज फॉर यू ..आय मीन योर्स विल बी फ्री ऑफ कॉस्ट " डायरेक्ट बिझनेस ऑफर? तीपण मराठीत? मीपण चाट पडलो!
"तुला मराठी येतं?"
"मराठीच आहे अरे मी.. कामानिमित्त हिंदी इंग्लिश बोलावं लागतं.."
"कुठे काम करतेस?"
"राठी and असोसीएट्स"
"आणि तुझं नाव ?"
"अरे,किती प्रश्न विचारशील? सांस भी लेने दोगे या नही?"
आमची पहिली ओळख ही अशी.. नाव विचारलं ते मोबाईल नंबर एक्स्चेंज करतानाच.
त्यानंतर या ना त्या निमित्ताने तिचा contact होतच राहिला आणि मग तो तसा होणं हा दिवसाचा अविभाज्य भाग बनला.
"फक्त काम असतानाच फोन नाही करत मी.." अस मला म्हणून बोलायला सुरुवात करायची ही तिची सवय! पण "तुझ्याकडे कुठला नवीन पिक्चर आहे का?" अश्या विचारणेपासून "मला तुझा पेन ड्राईव्ह हवा आहे रे... दोन चार दिन के लिये" अशा अधिकारवाणीच्या बोलण्यापर्यंतचा तिचा प्रवास अगदी एखाद्या महिन्यातच झाला.. एखादी मैत्रीण आपल्या मैत्रिणीसाठी जे काही करू शकते ते सर्व आपल्या मित्रासाठी करू शकते का? या प्रश्नाचं उत्तर होकारार्थी देण्याइतकी जाणीव तिने करून दिली.
"अरे बच्चा.. तुझी टोटल इन्व्हेस्टमेंट आणि बाकीचं कॅल्क्युलेशन बघता तुझे फक्त ६००५ रुपये ईअर्ली taxable आहेत, उतना ही कर इन्व्हेस्ट" म्हणून तिने माझा एलआयसी चा कमीत कमी प्रीमिअम किती असावा हा मला बरेच दिवसांपासून पडलेला प्रश्न चुटकीसरशी सोडवून दिला होता. (आणि जेव्हा नंतर tax कॅल्क्युलेशन ची शीट आली तेव्हा तो आकडा अचूक होता यावर शिक्कामोर्तब ही झाल!) ती बी कॉम करत होती आणि जॉबही. पण सांभाळायची दोन्ही! अर्थात कॉलेज ला दांडी मारणं जास्त फ्रीक्वेंट असायचं.
"मला आवडतं हे tax वगैरेचं काम करायला. यू गेट टू अप्लाय योर नॉलेज इन लाईफ एन यू अर्न मनी अल्सो!" ती जस्टीफीकेशन द्यायची. मला खरतर कशावरही ऑब्जेक्शन नव्हतं आणि का असावं? माझा देखील फायदाच होत होता त्यात. तिने माझा विनाकारण कट झालेला tax मिळवून दिला होता, माझं जराजीर्ण झालेलं pancard रिन्यू करून दिलं होतं आणि बरंच काही!
"हलो"
"हाय बच्चा!" कायपण नाव ठेवलं होतं माझं! बच्चा!
"काय करतेयस गं?"
"कुछ नही..लंच के बाद सोयी थी..अभी नींद खुल गयी थोडी देर पहले.. तू बता.."
"रिसेप्शन ला चाललो होतो कात्रज च्या जैन मंदिरात.... एका मित्राचं लग्न झालंय. तुमच्यातलाच आहे...मारवाडी. येणारेस?" मी आपलं विचारायचं म्हणून विचारलं..
"ए मी मारवाडी नाहीये हां.. जैन आहे. आणि तो पण जैनच असणार.. आणि तू मला न्यायला येशील?"
मी अवाक! "म्हणजे तू येणारेस?"
"येते ना.. आय लाईक सच फंक्शंस .."
मी गुपचूप तिला आणायला गेलो.. ही बया सजून धजून तयार!!
"अग ए.. लग्न माझ्या मित्राचं झालंय!! तुझं नाही.."
" जैन आहे म्हणालास ना? तिथे असचं जाव लागतं. and व्हॉट इज धिस?.. जीन्स? यू गॉन mad ऑs व्हॉट? चेंज कर पहिलं.."
" ए तू नको येऊ हव तर पण मी असाच जाणार आहे"
"गपचूप बाईक ने तुझ्या flat कडे आणि चेंज करून ये. मी खाली वाट बघते."
इलाज नव्हता! स्वतःच्या पायावर मी कु-हाड मारून घेतली होती!!
...रिसेप्शन नंतर मित्राने स्वतः फोन करून मी नक्की लग्न वगैरे केलं नाहीये ना त्याची खातरजमा करून घेतली!!
ती माझी tax कन्सलटन्ट झाली,इन्व्हेस्टमेंट advisor झाली,माझी fashion डिझायनर झाली, मी गाडीमुळे प्रॉब्लेममध्ये असताना माझी ड्रायव्हर सुद्धा झाली.. "मैत्री" हा शब्द अपुरा वाटायचा आमच्या नात्याला. तिला बॉयफ्रेंडही होता. अगदी प्रेमळ -म्हणजे तिच्यासाठी! माझ्याशी पण बोलायचा तिच्या फोनवरून. मी त्याला निरुपद्रवी वाटत असेन कदाचित! आम्ही कित्येकदा भेटायचं ठरवलंही होतं पण तो योग जुळून आला नाही. आमचा संपर्क असायचा तो तिच्याच थ्रू. त्याला अगदी बित्तंबातमी असायची; कुठे काय खरेदी केली इथून कोणता पिक्चर पाहिला आणि तो कसा आहे इथपर्यंत. "सगळं सांगते मी त्याला.. आयेम गोन्ना बी हिज बेट्ट हाफ" हे वरून!! पण नंतर मला त्याची सवय झाली होती. मीही तिच्या जीवनात काही भूमिका निभावल्या पण त्या तेवढ्याश्या कृशुअल नव्हत्या. तिचं सगळं व्याख्यान ऐकून घ्यायचं. सल्ले द्यायचे, तिची गुपितं ऐकून ती विसरून जायची," मिटवलंच पाहिजे नाहीतर ही ब्याद माझ्या गळ्यात पडायची" असं जाहीर करून बॉयफ्रेंडशी भांडण झालं की मिटवायचं.अमका कसा हिच्याशी फ्लर्ट करतो, तमकी कशी हिच्याबद्दल जेलस फील करते वगैरे तिच्या न पाहिलेल्या इतर मित्र-मैत्रिणीविषयीच्या कागाळ्या ऐकायच्या इत्यादी इत्यादी.
कमला नेहरू पार्क हे तिचं आवडतं ठिकाण. कॉलेज, ऑफिस आणि हॉस्टेल यापैकी कुठे ती नसेल तर मोस्ट ऑफ द टाईम्स ती तिथे असायची.
"के एन पी पे हूँ.. आ रहा है क्या चाय पिलाने??" तिचा फोन यायचा.
मुलीने दिलेलं आमंत्रण कोणी टाळतं का? "आलोच.." हे माझं उत्तर असायचं आणि कृतीही! उभ्या उभ्या तिथला बासुंदीयुक्त मसाला चहा पीत मी तिच्या गोष्टी ऐकत राहायचो आणि तिला उगीच सल्ले देणं, तिच्या बोलण्याला उगीचच response देणं वगैरे गोष्टी करायचो. कमला नेहरू पार्क ला गेल्यावर आपल्या बरोबर असणा-याच मुलीकडे सोडून इतरत्र नजर न वळवणा-या मुलाने फार फार कठोर तपश्चर्या वगैरे केलेली असली पाहिजे असं माझं (वैयक्तिक असलं तरी) ठाम मत आहे!! तिच्या हे लक्षात यायला फार वेळ लागायचा नाही.हातावर चापटी बसली की ग्लास हिंदकळायचा.
"थांब गं!चहा सांडेल ना!!"
"लक्ष कुठेय तुझं ?"
"तुझ्याकडेच आहे.. काय म्हणालीस ते सांगू का ?"
"कान असतात माझ्या बोलण्याकडे.. डोळे कुठे भिरभिरतायत ते विचारत्येय.."
मी लाचार हास्य चेह - यावर आणायचो.. दुसरं काय करणार??
"आटप पटकन,या दत्त मंदिरात जाऊन येऊ.. चांगले विचार तरी येतील तुझ्या मनात!" तिचं हे भाबडं मत होतं आणि "सब लडके एक जैसे होते है" हे पालुपद! मी तिच्यामते कोणतही "गैरकृत्य" केलं उदाहरणार्थ मुलींकडे पाहणे,त्यांच्या सौंदर्याची तारीफ करणे, एखादी कमेंट (अर्थात त्या मुलीला ऐकू जाणार नाही अशा बेताने! कारण तेवढ आमच धैर्य कुठल?!) करणे वगैरे वगैरे कि हे पालुपद ती आळवायची. "चूप कर.. हे भगवान.. सब लडके एक जैसे होते है!" इत्यादी इत्यादी. आता जिथे इंद्र,मदन हे देव आमच्या "भगवान" लोकांमध्ये येतात तिथे 'भगवान'कडे तक्रार करून भागणार नाही हे या जैन मुलीला कोण समजावणार ? मी आपला तिच्या समाधानासाठी शेजारच्या दत्त मंदिरात जायचो..
माझ्या मित्रांच्या ग्रुपशी मी तिची कधी ओळख करून दिली नाही,ना तिने कधी आपल्या मैत्रिणींची इंट्रो करून दिली. तशी गरजही पडली नाही. त्यामुळे फ्रेन्डशिप डे ला वगैरे आमचे नेहमीच्या मित्रांसोबतचे कार्यक्रम आटपले की रात्री ९.३०/१० वाजता आम्ही भेटायचो. के एन पी च्या शेजारी किंवा करिष्मा गार्डन च्या इथे कॅड बी खाता खाता दिवसभरात काय केलं याचा हालहवाल एकमेकांना दिला घेतला जायचा.
ओळख जुनी होत गेली की 'अतिपरिचयात अवज्ञा' होते. 'टेकन as ग्रांटेड' अर्थात गृहीत धरलं जाणं होत जातं. यथावकाश आमचंही नातं जुनं होत गेलं. बारीकसारीक गोष्टींवरून खटके उडणे..वाद विवाद होणे या गोष्टी नवरा-बायकोत,बॉयफ्रेंड-गर्लफ्रेंड मध्येही होतच असतात.. आमच्या नात्याला तर नावच नव्हतं. तिथे तर हे होणं आलंच! शॉपिंग ला जायचं म्हटल्यावर एका पायावर तयार असणारी ती "कंटाळा आला" चं कारण पुढे करू लागली. "पिक करायला ये" म्हटल्यावर मीही "आज रिक्षा ने ये ना.. मी आताच चेंज केलंय"वगैरे सांगू लागलो. सदाशिव पेठ ते के एन पी हे अंतर मला अचानक लांब वाटू लागायचं तर रात्री ९.४५ म्हणजे तिला फार्र फार्र उशीर वाटू लागायचा. काही भांडण झालंच तर कोणा एखाद्याने माघार घेऊन समजावणीचा सूर आळवणे हे सुरुवातीसुरुवातीला व्हायचं पण त्यातली inconsistency वाढत गेली.. "मी का करू..?तुझी चूक आहे" वगैरे वगैरे
मग फायनली एका वर्षी पुन्हा फॉर्म १६ भरायची वेळ आली.तिला फोन करून नेहमीच्या शिरस्त्याप्रमाणे मी आणि माझ्या कलीग्ज चे फॉर्म्स तिला नेऊन दिले.
"पुढच्या आठवड्यात देते करून. पैसे तुझ्याचकडे ठेव. रिसीट्स दुंगी तब दे देना"
"ठीकाय, पण झाले की कळव हां नक्की! यावेळेला २० फॉर्म्स आहेत."
"हो रे.. कित्ती घाई?"
"नाही अगं. मला नाहीये.ज्यांनी दिलेत त्यांना आहे!"
"देते मग.."
आठवडा गेला.. २ आठवडे झाले.. तिचा काही रिप्लाय नाही.
"ए मुली.. कधी देणारेस?" माझा तिला कॉल!
"देते रे.. झालंच आहे.. फक्त आय टी ऑफिस ला सबमिट करायचे आहेत.दो मिनट का काम है.. करेगा क्या? "
"नको बुवा.. कर तूच..!"
होता होता महिना लोटला.. फॉर्म दिलेल्यांनी तगादा लावला..
"काय? करणार आहे ना काम नक्की तुझी ती 'मैत्रीण'? ख्या ख्या ख्या"
"आमचे व्हिसा रिजेक्ट होतील हां तिच्या नादात"
"अरे हे काम आधी कर, बाकीची नंतर"
" माझा फॉर्म परत दे.. मी दुसरीकडून घेतो करून.."
"तुझ कमिशन किती यात? ही ही ही..." अश्या कमेंट्स ऐकल्यावर माझंही डोकं गरम व्हायला लागलं.
"नाही नाही ते ऐकून घ्यावं लागतं तुझ्यामुळे. कधी देणार आहेस ?" माझा पुन्हा कॉल..
"अरे फक्त सबमिटच करायचे आहेत आय टी ऑफिस ला. मला पण वेळ नाहीये. आणून देते. कर तू.."
"म्हणजे काय? पैसे घेतेस ना वाजवून प्रत्येक फॉर्म मागे की उपकार खात्यात करून घेतोय.... फुकट मध्ये? महिना झाला तरी 'सबमिटच करायचेत..सबमिटच करायचेत..' " मी तिला वेडावत म्हणालो..
"हे बघ मला वेळ नाही.." तिचा आवाज हळू हळू चढायला लागला होता.
"महिनाभर वाया घालवून आता सांगत्येस तुला वेळ नाही? याचा अर्थ हाच ना की तुला गरज नाहीये आता आणि तुला... " मी पट्टी तिच्यापेक्षा वर नेली.
"तुला काढायचा तो अर्थ काढ.. आएम नॉट योर मेड टू लिसन योर ऑर्डर्स .. वन मोर थिंग..."
मी फोन कट केला .. मला त्या वन मोर थिंग मध्ये अजिबात स्वारस्य नव्हत.. माझी कामं आता ऑर्डर्स वाटायला लागली काय हिला? गेली उडत!
आठवड्याभरात माझ्या नावाचं कुरियर ऑफिसच्या पत्त्यावर आलं. सगळ्यांचे 'सरळ' भरलेले 'सरळ' फॉर्म होते त्यात.. माझ्याव्यतिरिक्त!! माझ्या तळपायाची आग मस्तकात गेली. चेह-यावर पाण्याचा हबकारा मारून मी शांत झालो. इतरांचा पाहून मी माझाही फॉर्म भरला. आय टी ऑफिस ला सबमिट करायला त्यांच्यातलाच एक 'गरजू' गेला. त्याचा व्हिसा इंटरव्यू होता २ दिवसांनी! काय करतो बिचारा! तो पावत्या घेऊन आल्यावर मी त्याला काय काय केलं ते विचारलं. "काहीच नाही' हे त्याच उत्तर ऐकून मी मनातल्या मनात पुन्हा तिला आणि मग स्वतःलाच शिव्यांची लाखोली वाहिली.
त्यानंतर तिचा संग सुटला तो कायमचाच. नंतर तिची खबरबातही राहिली/मिळाली नाही, मीही पेठेतून दुसरीकडे राहायला गेलो. एकही कॉमन फ्रेंड नसल्यामुळे संपर्क पूर्णपणे तुटला.
फॉर्म १६ मुळे सुरु झालेलं नातं फॉर्म १६ मुळेच संपलं!! पण आजही जेव्हा आय टी रिटर्न्स फाईल करायची वेळ येते तेव्हा तिची राहून राहून आठवण येते आणि वाटतं एखाद्या संध्याकाळी तिचा मेसेज येईल .." गुड इविनिंग बच्चा... मै के एन पी पे हूँ.. कॅन वी मीट? व्हॉट इज योर डीनर का प्लान?"
Trustworthiness:
Vendor reliability:
Privacy:
Child safety:
मंगळवार, ३१ ऑगस्ट, २०१०
आज्जी..
"रे असो काय करतं? वायच ह्यो निवळ घे नि मग जा खंय तो.." मी शाळेतून घरी आल्यानंतर लगेच कुठे बाहेर पडायला लागलो कि आजीचा डायलॉग ठरलेला. दुपारचं जेवण करायच्याआधी साधारण ११.३०-१२ वाजता तांदळाची पेज पिणे हा शिरस्ता होता. ती स्किप करता उपयोगाची नाही. या पेजेतला तांदळाचा भात वगळता वरचं पाणी म्हणजे "निवळ". पेज नको म्हटली तर "निवळ" तरी घ्यावा हा आजीचा आग्रह. त्या पाण्यात सगळी पोषक तत्व आलेली असतात असं तिचं म्हणणं असे. " नको.. माका जावचा हा आता सायकल मारीत.. निवळ घेतलंय तर पोटात डूचमाळता..." माझं तिचा आग्रह मोडण्यासाठीचं ठरलेलं उत्तर. " हळू चलव हां रे सायकल.. नि लवकर ये.. गरम करून ठेवतंय पेज"
माझी आज्जी.. बाबांची आई.लहानपणी माझं विश्व होतं ते.. लहानपणापासून मी तिच्याबरोबरच असायचो आणि ती माझ्या बरोबर. तिच्या ख-या नावाने हाक मारणारं कोणीच हयात नव्हतं. आजोबा सुद्धा. मी साधारण पहिली दुसरीत होतो जेव्हा आजोबा गेले. ते काकांकडे राहायचे. आजीला कळलं तेव्हा ती धाय मोकलून रडत होती आणि तिला तसं पाहून मी हसत होतो. त्याआधी तिला रडताना कधी पाहिलंच नव्हत मी. मग मात्र ती थांबेचना म्हटल्यावर मीही रडायला सुरुवात केली असं धूसर धूसर आठवतंय..
मी "अहो आज्जी" असं संबोधन वापरायचो तिच्याशी बोलताना. पण इतरांशी बोलताना तिचा एकेरी उल्लेखच असे. आता करतोय तसा.
जाम लाड करायची माझे.. आणि फक्त माझेच हां. दादाचे नाही. नाही म्हणजे माझ्याइतके तरी नाही.माझे मात्र तिला शक्य होतील ते सगळे हट्ट पण पुरवायची. "आज्जी,माका चिटक्यांची उसळ व्हयी वाटाणे घालून.. तुमी करतास तशी.." असं नुसतं म्हटल्यावर "करतंय हां माजे बाय.." म्हणत ती नऊवारी साडीचा पदर खोचून गवार मोडायला घ्यायची त्याचवेळी काळे वाटाणे भिजत घातले जायचे. दुपारी आई ऑफिसमधून आली कि वैतागायची..
"काय आई, कशाला करता सगळं? मी आल्यावर करेन ना..!"
"गो.. गप -हंव हां, तुज्यासाठी नाय करुक हां.. हेका खावशी वाटली म्हणान करतंय.."
आई माझ्याकडे खाऊ कि गिळू नजरेने बघत स्वत:चं आणि बाबांचं ताट वाढून घ्यायची.. माझं आणि दादाचं ताट आजीच वाढायची आणि मग मला भरवायचीसुद्धा अगदी चौथीपर्यंत.. भुकेपेक्षा दोन घास कमी खावे हा सिद्धांत आजीला कधीच पटला नाही .. पोटाच्या क्षमतेपेक्षा दोन घास जास्तच खावे हे तिचं समीकरण. "वाढत्या आंगाची पोरा तुमी.. कसली कसली थेरा काढतास" म्हणत ती 'डाएट' वर टीका करत असे. तिने केलेलं केळ्याच शिकरण तर मला प्रचंड आवडत असे.. शाळेतून आलो की आठवड्यातून दोन तीनदा तरी माझा हा शौक मी आजीकडून पूर्ण करून घेत असे.
पाचवीपासून मी दुपारच्या शाळेत जायला लागलो तेव्हा सकाळी आजीची कोण लगबग असे. अगदी देवासाठी कंपाउंडमधल्या फुलझाडांची फुलं आणण्यापासून ते बंबासाठी जळण आणण्यापर्यंत! आईबाबांनी ऑफिससाठी ९:३० ला घर सोडलं कि आज्जी पूर्ण ताबा घेत असे. मग माझ्यासाठी दादासाठी आणि स्वत:साठी आंघोळीच पाणी तापवणे, चहापाण्याची छोटी भांडी आणि कप धुऊन टाकणे वगैरे छोटी मोठी कामं ती अगदी तन्मयतेने करत असे. मी आणि दादा तिला फुलझाडांच्या उंच वाढलेल्या फांद्या काठीने खाली वाकवून देणे, बंबात किंवा चुलीत सारखी काठी ढोसून निखा-यांवरची राख झटकून टाकणे, तिच्यासाठी गरम पाण्याची बादली बाथरूमपर्यंत नेऊन देणे अशी कमी कष्टाची आणि निरुपद्रवी कामं करत असू! दादाची शाळा जवळच होती त्यामुळे तो सायकल घेऊन जायचा पण मी स्कूलबसच कंटिन्यू केली होती. संध्याकाळी आलो की आजी दरवाज्यावर बसलेली असे माझी वाट पहात. मग पुन्हा चहा,आईने लपवून ठेवलेलं फरसाण आणि हव्या असतील तर गरम केलेल्या चपात्या असा दणकून नाश्ता व्हायचा. मग मी खेळायला जायला मोकळा!
घरात सगळ्यात जास्त काळ आम्हीच एकत्र असायचो. मोकळ्या वेळात आम्ही दोघेजण खूप गप्पा मारत असू. ती प्रौढ साक्षरता वर्गातून थोडंफार शिकली होती. मी शाळेतल्या गमतीजमती तिला सांगायचो आणि तीदेखील त्यात रस घेऊन ते सगळं ऐकायची. बाबा लहानपणी कसे होते,काका काय मजा करायचे शाळेत, वगैरे गोष्टी सांगायला लागायची..त्याचवेळी बाबा आले की मग अजूनच धमाल.
"एकदा आईने जेवण बनवलं होतं. मला इतकं आवडलं की मी पूर्ण फन्ना उडवला.. दोघाजणांचं जेवण फस्त केलं.." बाबा सांगायचे..
"मग आजी, तुमी काय केलास?" माझी उत्सुकता.
"काय करतलंय, सगळा सरताहा बघल्यावर परातीत पीठ भिजौक घेतलंय.. ह्येका एकदम येवढा खावसा वाटात ह्या माका कसा समाजतला?"
"कायव सांगू नुको हां.. तू तेवा कमीच बनवलंलंस. माशे असतनासुदा मी कधी येवडो जेवलंलंय नाय.." बाबांचा बचाव.
"गप -हंव! माशे असले काय तिप्पट ढकलीस ता इसारलंस? स-स चपात्ये एकटो खाय.. अशे जेवनारे तिघे.. हात मोडान येय लाटतना!!"
आजी जेवणाची मापं काढायला लागली की बाबा माघार घेत.. आणि त्याचं भांडण जुंपल की मी आणि दादा मनमुराद मजा लुटायचो.. आईपण सैंपाकघरातून बेडरूमच्या दरवाज्यात येवून कमरेवर हात ठेवून या लटक्या भांडणाची मजा घ्यायची.
"काय गो.. काय ठेवलंहं ग्यासवर?"
"चपाती करत्येय" माझ्या आईला मालवणी बोलता येत नसे
"करपात ती.. जा जवळ -हंव"
"परतून आलेय मी.." असं म्हणेपर्यंत जळल्याचा वास नाकापर्यंत पोचलेला असायचा... आई लगबगीने ओट्याजवळ धावायची..
" शिरा पडली! सांगतंय तरी ऐकना नाय... बघलं? " असं मला म्हणत आज्जी मोठ्याने ओरडायची.. " गोsss माका वाढ हां ती चपातीss"
दादाने जिम जॉईन केल्यावर त्याच्या instructor ने दादाच्या भात खाण्यावर लगाम घालायचा ठरवलं. कोकणातलं घर आणि भाताला नकार?? आजीचं पित्त न खवळतं तरच नवल!!
"काय होणा नाय २ मुद भात खालस म्हणान... अरे भाताचो पिंड आपलो नि भाताकच नाय म्हणतं? कोण हा तो सांगनारो? फटकी रे येवंदे तेच्या तोंडार..." आजीने पट्टा सुरु केला की दादा गुपचूप भात घेत असे. खरतर त्याला भात आवडायचाच पण त्याला कारण हव असे instructor ला सांगायला.. "आज्जी सांगते त्यामुळे खावा लागतो भात!"
आजी सुद्धा भाताचा छोटासा ढीग रचत असे स्वत:च्या ताटात.. मी त्याला डोंगर म्हणायचो आणि तिने वरती थोडासा खळगा करून वरण ओतलं की मी "ज्वालामुखी फुटला..ज्वालामुखी फुटला.." असं आरडाओरडा करायचो आणि आजीचा ओरडा खायचो.. "जेवूक तरी दी सुखान..." म्हणत ती जेवायला लागायची.
मे महिन्याच्या सुट्टीत तिची काकांच्या गावाला ट्रीप ठरलेली.. महिनाभर काकांकडे राहायची. तिथे माझ्या चुलत भावावर प्रेमाचा वर्षाव करायची. जून आला की आमची शाळा सुरु व्हायच्या वेळी ती पुन्हा घरी डेरेदाखल! माझ्याविना तिला करमत नसे हेच खरं. पण तेव्हा मला या गोष्टी कळत नसत.
दहावीनंतर मी पुण्याला जायचा निर्णय घेतला.. तेव्हा आजी काकांकडे होती. ती परत आल्यावर मी तिला हे सांगितलं. तिला धक्का बसला असावा. काही बोलली नाही पण तिच्या जीवाची घालमेल जाणवत होती मला. २ दिवसानंतर मी एकटा बसलेलो असताना ती आली.
"रे.. जावकच व्हया काय भायर?"
"होय ओ.. थय माका इलेक्ट्रोनिक्स घेवक मिळताहा.. हंयसर तो ऑप्शन नाय हा.."
तिला फारसे काही कळले नसावे.. पण माझा काहीतरी प्रॉब्लेम आहे एवढे मात्र कळले..
"तुजो बापूस म्हणत होतो की हयसुदा इंजिनयर होऊचा कालेज आसा.." ती बाबांकडून चौकशी करून आली होती..
"माजे बाय... तो फुड्चो प्रश्न हा.. मी आता अकरावी बारावी करुक चल्लहंय पुण्यात.." ती त्यावर गप्प राहिली.. मी जाणारच आहे हे मात्र तिला कळलं..
मी पुण्यात निघताना तिचे डोळे पाण्याने भरले... "आज्जी.. मी येतलय महिन्या दोन महिन्यान.. तवसर कळ काढा.. " मी समजूत घालत होतो पण माझ्या मनातही भावनांचे कढ येत होते. आजीची इतक्या वर्षाची सोबत सोडून जायचे म्हणजे काय... पण माझे मित्रसुद्धा गाव सोडून जात होते. मी एकटा काय करणार होतो? आणि कधी ना कधी.. निदान २ वर्षांनी तर जावे लागणारच होते. नाहीतरी गावातलं इंजिनियरिंग कॉलेज तेव्हढंसं रेप्यूटेड नव्हतं.
पहिले काही दिवस तिच्याशिवाय काढायचे म्हणजे प्रचंड मानसिक आणि शारीरिक त्रास झाला.. आंघोळीला टॉवेल नेण्यापासून, घालायचा शर्ट निवडण्यापासून ते अगदी सर्दी झाल्यावर नाकाला विक्स चोळण्यापर्यंतची प्रत्येक गोष्ट आजीची आठवण करून देऊ लागली,एवढा डीपेंडन्ट होतो का मी? कधी जाणवलच नव्हत आतापर्यंत!! आठवड्यातून एकदा मी घरी फोन करायचो बूथवरून तेव्हा आजीची न चुकता चौकशी करायचो आणि तिच्याशी बोलायचो पण... घरी गेलो की तिचा आनंद गगनात मावत नसे. मी पण तिला पुण्यातल्या गमतीजमती सांगायचो. तिची चेष्टा मस्करी करायचो आणि सूचनांची मोठी यादी ऐकून परत पुण्याला जायचो. पुण्यात आजारी पडलो की तिचा कांद्याचा काढा आठवायचा आणि त्यातून सुटका झाली याचा आनंदही व्हायचा!
तरुणपणी जसजसं आपण एखाद्यापासून दूर होत जातो तसतसं आपण त्याच्याविना जगायची सवय होते.. त्या व्यक्तीबद्दलच्या तीव्र भावना हळूहळू बोथट होत जातात. वर्ष दोन वर्षात मीही आजीशिवाय इतरत्र रमायला शिकलो.. पण जुनं हाड वळवावं तसं वाकत नाही. आजीला माझ्याशिवाय मुळीच करमत नसे. त्यात दादाही शिकायला म्हणून रत्नागिरीला गेला.. त्यामुळे ती अजूनच एकटी पडली.. झाडांना पाणी घालणे ,कचरा काढणे वगैरे कामं करून ती दिवसाचा वेळ काढायची. साधारण ८० वर्ष पूर्ण केली असतील तिने.. तिला तिचं जन्मवर्ष वगैरे माहित नव्हतं पण अंदाजाने तिचं वय तेव्हढ असावं..
एकदा मी न कळवता अचानक घरी गेलो.. सरप्राईज द्यायला.. सगळे खुश झाले..
बाबा आजीला म्हणायला लागले.. "इलो बघ.. शोधीत हुतस न काल.."
"मग मी सांगत होतंय ना.. तो कालच इलोहा.. होय ना रे झिला?" आजी म्हणत होती.
मला भानगड कळेना. मग आईने खुलासा केला. काल तिला स्वप्न पडलं किंवा भास झाला की मी आलोय आणि तिला हाक मारून कुठेतरी लपून बसलोय.. मला शोधून दमली;आई बाबांना सांगून थकली. कोणीच ऐकेना. आणि नेमका दुस-या दिवशी मी आलो होतो! इंट्यूशन म्हणतात ते हेच का? तेव्हा मोबाईल हा प्रकार ही नव्हता; लगेच मला फोन करून कन्फर्म करायला वगैरे. लहानपणी मी असाच तिला हाक मारून लपून बसायचो. तिच्यासाठी मी तेवढाच लहान होतो अजूनपण!
१-२ वर्ष झर्रकन गेली. मी इंजिनीरिंग सुद्धा पुण्यातच करणार हे तिला समजलं होतं. तिनं दोन महिनेच नव्हे तर तब्बल दोन वर्ष कळ सोसूनही मी तिला दिलेला शब्द पाळला नव्हता... तिचं वार्धक्य आता प्रकर्षाने जाणवू लागलं होतं. नाव विसरणं, काळ विसरणं वगैरे वार्धक्याच्या खुणा स्पष्ट दिसून येत होत्या. २ महिन्यांनी वगैरे गेल्यावर तिच्यातला बदल ठळकपणे जाणवायचा..
"खानास नाय कित्या?" मी विचारायचो
"हाडां हत नुसती.. तेंका कितीसा व्हया खाउक?" म्हणत ती विषय हसण्यावारी न्यायची.. तिच्या लहानपणाच्या गोष्टी सांगायची. तिच्या अर्थात आमच्याही नातेवाईकांनी हिच्या चांगुलपणाचा फायदा घेऊन केलेल्या गोष्टी सांगायची..
"कामाक व्हये म्हणून मागल्यान रे तेनी ते कागद.. परस्पर जमीन तेंच्या नावावर करून घेतल्यानी.. माका वाचूक येयात असता तर?तेच्यानंतर जाऊन मोठ्यांच्या शाळेत बसाक लागलंय. पण काय उपयोग.. जमीन तुमच्या चुलत चुलत्यांच्या नावावर झाली ती झालीच.. माजीच चूक झाली.." म्हणत स्वतःच्या कर्माला दोष द्यायची..
वस्तुत: या गोष्टीचा मला काय उपयोग होणार ते तिचं तिलाच माहित.. पण तिला बहुतेक कुठल्याच बंधनात म्हणा,आरोपात म्हणा अडकायचं नव्हतं.
इंजिनीरिंगला असताना एकदा काहीतरी भयानक स्वप्न पडून मी जागा झालो. दुपारी बूथ वर जाऊन घरी फोन केला. आईने उचलला..
"हलो.. तू कशी काय घरी?"
"काही नाही.. रजा काढली होती आज. अचानक कसा काय केलास फोन?"
"असंच.. कसे आहेत सगळे? आजी?"
"बरे आहेत.."
एवढ त्रोटक उत्तर? काहीतरी चुकत होतं खास..!! २ दिवसांनी मी पुन्हा फोन केला.. "आई एक्स्पायर झाल्या रे काल.. " आई मुसमुसत होती..
काळजात धस्स झालं.. मला वाटलंच होतं. पुन्हा एकदा इंट्यूशन मिळूनही...श्या!! "मी निघू का लगेच? परवा केला फोन तेव्हाच कि काय ?"
"तेव्हा नाही. तेव्हा सिरिअस होत्या..कालच गेल्या सगळे इथेच होते काका वगैरे. त्यामुळे फ्युनरल केलं कालच. तू आता कार्याला ये.. " आईने तसाच फोन ठेवला. आजी आता या जगात नव्हती.. माझे डोळे ओलावले.. जुने दिवस आठवून अश्रूंना बांध घालण कठीण होऊ लागलं. 'ती तिकडे आहे असंच समज' मन माझी समजूत घालत होतं पण ते तेव्हढ सोपं असतं का?
दहाव्याला मी गेलो.
"काही त्रास दिला नाही.. त्यादिवशी मला सांगीतलन रजा घ्यायला. दुपारी बोलावलं जवळ आणि मांडीवर डोकं ठेवून प्राण सोडले.. तुझी आठवण काढत होती पण तुला मध्येच यायला कसं सांगणार ? " बाबा सांगत होते. मी सुन्नपणे ऐकत होतो. वर्षानुवर्षाचं दुखण -खुपण नाही.. कोणाकडून सेवा करून घेणं नाही कि कोणाला कसला त्रास देण नाही.. आजी निघून गेली होती.. माझी वाट बघून पण मला न सांगताच..
"पिंडाला कावळा शिवत नाहीये.." भटजी सांगत आला.
"थांबा.मी येतो." मी म्हणालो. नदीच्या काठाकाठाने चालत मी पिंडदानाच कार्य चाललं होतो तिथे पोहोचलो.
"इलो हा गेsss तुझो लाडको नातूsss" बाबा आकाशात बघत ओरडले आणि झाडावरच्या कावळ्यांनी "काव काव" करत पिंडाभोवती गर्दी करायला सुरुवात केली...
मंगळवार, १० ऑगस्ट, २०१०
मृगजळ अंतिम भाग
भाग -१
भाग -२
तो पुण्यात आला त्याला आता आठवडा होत आला होता. रोजच्या रोज मेसेजेस चा रतीब चालू होता.. एक दिवस त्याने मेसेज नाही केला तर रात्री तिचा मेसेज "no msg 2dy? ab kaam khatam to msg bhi khatam?"
क्काय?? आहे काय हे? ही अशी का बोलते नेहमी? आपले कॉम्प्रेहेन्डींग स्कील्स कमी आहेत कि वोक्याब्युलरी ? कसलं काम? काही वेगळा अर्थ असावा का या मागे? छे! कळायला काही मार्गच नाही. अर्थ विचारायला त्याने रिप्लाय केला तर त्याला "तू ते समजून घे" अशा टाईप चं व्हेग आन्सर!
कदाचित असंही असेल कि तिच्या मनात माझ्या बद्दल काहीतरी असेल! ती आपल्याला या गोष्टी सुचवतेय आणि आपण बहुधा समजून घेत नाहीये.
वीकेंडला ती परत पुण्यात आली. सोहमने तिला फोन केला. "तुला फक्त वीकेंडलाच माझी आठवण येते" असा लटका राग व्यक्त करून झाल्यावर आकांक्षाला सोहमने भेटायचं कधी ते विचारलं.. "संध्याकाळी मी फ्री झाले कि भेटू" असं म्हणून तिने कन्फर्मेशन सुद्धा दिलं.
संध्याकाळी तयारी झाल्यानंतर त्याने लिहून ठेवलेलं पत्र हातात घेतलं एवढ्यात मेसेज आला..
"i hv so many issues with u. we can't gel up"
सोहमला बसलेला हा पहिला शॉक! त्याने फोन केला.
"काय झालं अचानक? काय इश्यूज आहेत? या मेसेज चा अर्थ काय?"
"तुला समजला ना? तोच!"
"अगं, नाही कळला म्हणून फोन केला ना?"
"सोहम, माझ्या घरी माझे मम्मी पपा माझ्यासाठी लाईफ पार्टनर शोधतायत.. यू नो..आय जस्ट डोन्ट want टू स्टार्ट धीस अगेन.."
काय आहे हे? कशाचा कशाला संबंधच नाही! तिला घरचे स्थळं बघतायत म्हणून मला भेटणारपण नाही? मी काय मंगळसूत्र घेऊन उभा आहे का? त्याला काहीच झेपत नव्हत.
"...आणि तुझ्या इतक्या मैत्रिणी.. काल अंकिता,आज मी तर उद्या दुसरी कोणी.. हाऊ कॅन आय रिलाय ऑन यु?"
"....."
सोहम सुन्न झाला होता..
मम्मी पपा माझ्यासाठी लाईफ पार्टनर शोधतायत... वगैरे विचार ती करते म्हणजे तिच्या पण मनात हेच असणार!! सोहमने विचार केला आणि मेसेज टाईप केला "मला तू आवडतेस.. मला तुझी जन्मभर सोबत करायला आवडेल. आज आपण जर भेटलो असतो तर मी तुला हेच सांगणार होतो."
….पण आकांक्षाचा काहीच रीप्लाय आला नाही.
सोहमने एक-दोन दिवस वाट बघितली.. पुन्हा मेसेज केला.. पुन्हा नो रीप्लाय! त्याने बरेच मेसेज केले तिला त्यानंतर.. पण एकाचही उत्तर आल नाही.. फोन करायचा प्रयत्न केला तर उचलत नाहीच वरून " यू आर डिस्टर्बिंग मी.." सारखे रूड मेसेजेस.. सोहम सैरभैर झाला..
त्याने पुन्हा एकदा तिला सांगायचा प्रयत्न केला की एकदा.. फ़क्त एकदा मला माझी बाजू मांडू दे तुझ्यासमोर.. त्यानंतर तुझा जो निर्णय असेल तो मला मान्य आहे. पण आकांक्षाकडून काहीच रीस्पॉन्स नाही..
शेकडो विनंत्या करूनही काहीच फरक पडत नाही हे पाहून सोहमचीही मन:शांति ढळली.
सगळं मस्त चाललं होतं. तू आलीस आणि एवढा फरक पाडलास माझ्यात.. पोरींना शष्प भाव न देणारा सोहम बदलला.. फक्त तुझ्यामुळे! प्रत्येक क्षणी तुझी आठवण मला छळते.. तुला विसरण्याच्या प्रयत्नात इतर गोष्टी विसरतो पण तुला विसरू नाही शकत! कोणत्या अधिकाराने माझा छळवाद मांडला आहेस तू?? का आलीस तू माझ्या आयुष्यात? का? का?
सोहमने कोणत्याही प्रतिक्रियेची अपेक्षा न ठेवता तिला मेसेज पाठवला.
आणि अखेरीस तिचा रिप्लाय आला!! सोहम आनंदला पण हा आनंद काही क्षणच टिकला..
"मी तुझ्या आयुष्यात आले होते मैत्रीण म्हणून! फक्त एक प्युअर फ्रेंड.. तो तू होतास ज्याने त्याला वासनेचे रंग दिले. स्वतःच्या आयुष्याची स्वतःच ओढाताण करून तू खापर मात्र माझ्यावर फोडू पाहतोयस. मी तुझ्या अवती भवती होते तेव्हा i was trying to be genuine. यावर एकच उपाय.. तू माझा विचार सोडून दे.."
सोहमचा चेहरा खर्रकन उतरला.. काय अपेक्षित होतं आणि काय पुढ्यात आलं?
"माझ्या मनात तुझ्याबद्दल real feelings च होत्या गं.. कसल्या वासना आणि कसले रंग?? आणि तुला कधीच असं काही वाटलं नाही का?"
"मुळीच नाही! मुलगी तुमच्या जोक्स ना हसली आणि तिने तुमच्या मेसेजेस ना रिप्लाय केला कि ती तुमच्या प्रेमात पडली असं समजणं म्हणजे मनाचा कोतेपणा सिद्ध करणं असं वाटत नाही का तुम्हा मुलांना?" आकांक्षाचा मेसेज आला.
काय?
नव्हतंच मनात काही तर कशाला नंबर दिला?
तोसुद्धा एकदा नव्हे तीन-तीनदा??
तिच्या मनाजोगता मी वागलो नाही तरी कशाला contact ठेवला?
गर्लफ्रेंड ची दहा दहा वेळा विचारपूस करून कशाला कन्फर्म केलं कि मला गर्लफ्रेंड आहे किंवा नाही ते?
"हाऊ कॅन आय रिलाय ऑन यू?" या प्रश्नाचा अर्थ असा नाही निघत का कि "इफ यू चेंज युअर attitude आय कॅन रिलाय ऑन यू?"
मी मेसेज नाही केला तर कशाला अस्वस्थ व्हायची ती?
"आय जस्ट डोन्ट want टू स्टार्ट धीस अगेन.." म्हणजे हेच ना कि "आय ऑलरेडी फेल फॉर समबडी and ही बेट्रायड मी,सो..आय जस्ट डोन्ट want टू स्टार्ट धीस अगेन.."?
माझ्या स्वभावाचा एवढा अभ्यास कशाला करत होती ती?
"तू इगो आणि सेल्फिशनेस काढून टाक मग एकदम आयडीअल पर्सन होशील मुलींसाठी" हा सल्ला तिने मला द्यायला माझ्या लग्नाचा कैवार घेतला होता का तिने?
"माझे मेसेज फक्त मलाच पाठवलेले असले पाहिजेत, ग्रुपला नाही. एखादेवेळेस तूपण लिही.. फॉरवर्ड नसला तरी चालेल" हा आग्रह कशासाठी होता?
आणि शेवटी तर i have so many issues with you म्हणे !! कसले issues ? ते तरी सांगायचं! केले असते की सॉर्ट आउट..
पण नाहीच सांगत! का? कोणास ठाउक?
सोहमला न उलगडलेल्या प्रश्नांनी भंडावून सोडले..
"मी काही एवढाही immature नाहीये गं,फक्त मेसेजेसच्या रिप्लाय वरून कन्क्लूजन काढायला.. पण मला तसं वाटलं.. आणि आयुष्यात एकदा प्रेमभंग झाला म्हणून सगळ्याच मुलांबद्दल वाईट मत नको करून घेऊ. माझ्या वर ही अशी चिखलफेक करायच्या आधी तू नयनाला तरी विचारायचंस माझ्याबद्दल.." सोहम ने तिला टेक्स्ट पाठवलं.
"तू कशावरून ठरवलंस कि मला तू आवडतोस? मला तू आवडत असतास तर मीच तुला तसं सांगितलं असतं. चिखलफेक मी करत्येय कि तू ते पहिलं ठरव. तुझ्या मनात माझ्याबद्दल भावना होत्या.. माझ्या मनात नाही.. आणि खरं प्रेम हे निरपेक्ष असतं..त्यामुळेच ते शोधायलाही कठीण असतं." आकांक्षाच उत्तर!
कागदावर लिहायला ही विधानं ठीक आहेत. पण अनुभवायला?? नको रे बाबा! सोहम मनातल्या मनात म्हणाला.
"माझी चूक झाली असं मी म्हटलय.. तुला ओळखण्यात माझीच चूक झाली. आणि जर मी तुझ्या भावनांचा विचार करत नसतो तर सरळ तुझ्या घरी जावून मागणी घातली असती ना.. पण त्यामुळे तू माझा आता करतेयस त्यापेक्षा जास्त तिरस्कार केला असतास "
"each & evry act of urs is makin' me hate u more & more day by day" आकांक्षाने भैरवी घेतली..
संपलं!! एखादी बिघडलेली गोष्ट सुधारण्यासाठी केलेले सगळे प्रयत्न त्या गोष्टीला आणखीनच बिघडवत नेतात तसं झालं हे..
वपु म्हणालेत ते खोटं नव्हे..
"सगळ्यात वाईट तेव्हा वाटतं जेव्हा तुम्ही एखादी गोष्ट चांगल्या हेतूने करू पाहता आणि तुमच्या त्या हेतूबद्दलच शंका घेतली जाते.." सोहम विचार करत होता.. "शंभर वेळा माझं म्हणणं पटवून द्यायचा प्रयत्न केला मी, पण माझ्या प्रत्येक वाक्यातून तिने वेगळाच अर्थ काढला.."
आयुष्यात परत कोणी आकांक्षा भेटेल की नाही माहित नाही.. आपल्यासाठी एकदम आदर्श मुलगी मिळाली पण बहुधा ती तिच्यासाठीच्या आदर्श मुलाच्या शोधात होती... तो मिळेल की नाही हे तिलाही माहित नाही.. पण सध्यातरी तिने आपल्यासाठी दरवाजे बंद करून घेतले आहेत. मृगजळामागे धावण्यात बरेच क्षण वाया घालवले आपण; तरीही सत्याला सामोरं गेलंच पाहिजे मला! जरी मी कितीही तहानलेला असलो तरी रस्त्यावर लांबवर दिसणारं पाणी हे वास्तवात नाहीये याची जाण ठेवायला हवी होती.. सोहम अचानक भावनाविवश झाला.. “कसं असतं ना? आयुष्यात ब-याच गोष्टी न मागताच मिळत गेल्या आपल्याला. ज्या मिळाल्या नाहीत त्यासाठी एफर्ट्स घेतले आणि मिळवल्या.. पण इथे हे हव असताना देखील मिळत नाहीये. कारण मी माझ्या मनाला हवं तसं समजावू शकतो पण जिथे दुस-यांच्या मनाचा प्रश्न आहे तिथे मी काय करणार? पण झाल्या प्रकारातून एक धडा नक्कीच घ्यायला हरकत नाही.. मुलीच्या मनाचा थांग लागणं अथवा लावणं हे खरंच कठीण असतं. आणि जर तिला नकारच द्यायचा असेल तर ती तो देतेच! भले मग त्याचं स्पष्टीकरण लॉजिकल वाटो अथवा निरर्थक!
तो टाईप करू लागला..
"तू माझा नंबर बार करण्याआधी किंवा माझ्या त्रासातून सुटण्यासाठी स्वतःचा नंबर चेंज करण्याआधी मीच डीक्लेअर करतो की हा माझा शेवटचा एसएमएस.. माझ्या मनात खरंच तुझ्याबद्दल खूप खूप चांगल्या आणि सोज्वळ भावना होत्या... मनोमन बरीच स्वप्नही रंगवली होती मी. पण मी तुला ओळखायची आणि सगळ सांगायची घाई केली... केलेली चूक आता परत सुधारता येणार तर नाहीच.. पण माझ्या मनात मात्र तुझ स्थान अढळ राहील. आयुष्यातल्या कोणत्याही वळणावर जर तुला मागे वळून पहावसं वाटलं अथवा परतावंसं वाटलं तर मी इथेच आणि असाच उभा असेन.. तुझ्या वाटेवर डोळे लावून.. "
तिच्यासाठी लिहून ठेवलेलं पत्र चुरगाळत त्याने तिचा नंबर सिलेक्ट केला.."टेक केअर डीअर" तो पुटपुटला... हातात धरलेला मोबाईल त्याला हळू हळू धूसर दिसू लागला आणि “सेंड” च बटन दाबता-दाबताच त्याच्या उष्म अश्रुंचे खरेखुरे थेंब मोबाईलच्या स्क्रीनवर पडले...
(समाप्त)
भाग -२
तो पुण्यात आला त्याला आता आठवडा होत आला होता. रोजच्या रोज मेसेजेस चा रतीब चालू होता.. एक दिवस त्याने मेसेज नाही केला तर रात्री तिचा मेसेज "no msg 2dy? ab kaam khatam to msg bhi khatam?"
क्काय?? आहे काय हे? ही अशी का बोलते नेहमी? आपले कॉम्प्रेहेन्डींग स्कील्स कमी आहेत कि वोक्याब्युलरी ? कसलं काम? काही वेगळा अर्थ असावा का या मागे? छे! कळायला काही मार्गच नाही. अर्थ विचारायला त्याने रिप्लाय केला तर त्याला "तू ते समजून घे" अशा टाईप चं व्हेग आन्सर!
कदाचित असंही असेल कि तिच्या मनात माझ्या बद्दल काहीतरी असेल! ती आपल्याला या गोष्टी सुचवतेय आणि आपण बहुधा समजून घेत नाहीये.
वीकेंडला ती परत पुण्यात आली. सोहमने तिला फोन केला. "तुला फक्त वीकेंडलाच माझी आठवण येते" असा लटका राग व्यक्त करून झाल्यावर आकांक्षाला सोहमने भेटायचं कधी ते विचारलं.. "संध्याकाळी मी फ्री झाले कि भेटू" असं म्हणून तिने कन्फर्मेशन सुद्धा दिलं.
संध्याकाळी तयारी झाल्यानंतर त्याने लिहून ठेवलेलं पत्र हातात घेतलं एवढ्यात मेसेज आला..
"i hv so many issues with u. we can't gel up"
सोहमला बसलेला हा पहिला शॉक! त्याने फोन केला.
"काय झालं अचानक? काय इश्यूज आहेत? या मेसेज चा अर्थ काय?"
"तुला समजला ना? तोच!"
"अगं, नाही कळला म्हणून फोन केला ना?"
"सोहम, माझ्या घरी माझे मम्मी पपा माझ्यासाठी लाईफ पार्टनर शोधतायत.. यू नो..आय जस्ट डोन्ट want टू स्टार्ट धीस अगेन.."
काय आहे हे? कशाचा कशाला संबंधच नाही! तिला घरचे स्थळं बघतायत म्हणून मला भेटणारपण नाही? मी काय मंगळसूत्र घेऊन उभा आहे का? त्याला काहीच झेपत नव्हत.
"...आणि तुझ्या इतक्या मैत्रिणी.. काल अंकिता,आज मी तर उद्या दुसरी कोणी.. हाऊ कॅन आय रिलाय ऑन यु?"
"....."
सोहम सुन्न झाला होता..
मम्मी पपा माझ्यासाठी लाईफ पार्टनर शोधतायत... वगैरे विचार ती करते म्हणजे तिच्या पण मनात हेच असणार!! सोहमने विचार केला आणि मेसेज टाईप केला "मला तू आवडतेस.. मला तुझी जन्मभर सोबत करायला आवडेल. आज आपण जर भेटलो असतो तर मी तुला हेच सांगणार होतो."
….पण आकांक्षाचा काहीच रीप्लाय आला नाही.
सोहमने एक-दोन दिवस वाट बघितली.. पुन्हा मेसेज केला.. पुन्हा नो रीप्लाय! त्याने बरेच मेसेज केले तिला त्यानंतर.. पण एकाचही उत्तर आल नाही.. फोन करायचा प्रयत्न केला तर उचलत नाहीच वरून " यू आर डिस्टर्बिंग मी.." सारखे रूड मेसेजेस.. सोहम सैरभैर झाला..
त्याने पुन्हा एकदा तिला सांगायचा प्रयत्न केला की एकदा.. फ़क्त एकदा मला माझी बाजू मांडू दे तुझ्यासमोर.. त्यानंतर तुझा जो निर्णय असेल तो मला मान्य आहे. पण आकांक्षाकडून काहीच रीस्पॉन्स नाही..
शेकडो विनंत्या करूनही काहीच फरक पडत नाही हे पाहून सोहमचीही मन:शांति ढळली.
सगळं मस्त चाललं होतं. तू आलीस आणि एवढा फरक पाडलास माझ्यात.. पोरींना शष्प भाव न देणारा सोहम बदलला.. फक्त तुझ्यामुळे! प्रत्येक क्षणी तुझी आठवण मला छळते.. तुला विसरण्याच्या प्रयत्नात इतर गोष्टी विसरतो पण तुला विसरू नाही शकत! कोणत्या अधिकाराने माझा छळवाद मांडला आहेस तू?? का आलीस तू माझ्या आयुष्यात? का? का?
सोहमने कोणत्याही प्रतिक्रियेची अपेक्षा न ठेवता तिला मेसेज पाठवला.
आणि अखेरीस तिचा रिप्लाय आला!! सोहम आनंदला पण हा आनंद काही क्षणच टिकला..
"मी तुझ्या आयुष्यात आले होते मैत्रीण म्हणून! फक्त एक प्युअर फ्रेंड.. तो तू होतास ज्याने त्याला वासनेचे रंग दिले. स्वतःच्या आयुष्याची स्वतःच ओढाताण करून तू खापर मात्र माझ्यावर फोडू पाहतोयस. मी तुझ्या अवती भवती होते तेव्हा i was trying to be genuine. यावर एकच उपाय.. तू माझा विचार सोडून दे.."
सोहमचा चेहरा खर्रकन उतरला.. काय अपेक्षित होतं आणि काय पुढ्यात आलं?
"माझ्या मनात तुझ्याबद्दल real feelings च होत्या गं.. कसल्या वासना आणि कसले रंग?? आणि तुला कधीच असं काही वाटलं नाही का?"
"मुळीच नाही! मुलगी तुमच्या जोक्स ना हसली आणि तिने तुमच्या मेसेजेस ना रिप्लाय केला कि ती तुमच्या प्रेमात पडली असं समजणं म्हणजे मनाचा कोतेपणा सिद्ध करणं असं वाटत नाही का तुम्हा मुलांना?" आकांक्षाचा मेसेज आला.
काय?
नव्हतंच मनात काही तर कशाला नंबर दिला?
तोसुद्धा एकदा नव्हे तीन-तीनदा??
तिच्या मनाजोगता मी वागलो नाही तरी कशाला contact ठेवला?
गर्लफ्रेंड ची दहा दहा वेळा विचारपूस करून कशाला कन्फर्म केलं कि मला गर्लफ्रेंड आहे किंवा नाही ते?
"हाऊ कॅन आय रिलाय ऑन यू?" या प्रश्नाचा अर्थ असा नाही निघत का कि "इफ यू चेंज युअर attitude आय कॅन रिलाय ऑन यू?"
मी मेसेज नाही केला तर कशाला अस्वस्थ व्हायची ती?
"आय जस्ट डोन्ट want टू स्टार्ट धीस अगेन.." म्हणजे हेच ना कि "आय ऑलरेडी फेल फॉर समबडी and ही बेट्रायड मी,सो..आय जस्ट डोन्ट want टू स्टार्ट धीस अगेन.."?
माझ्या स्वभावाचा एवढा अभ्यास कशाला करत होती ती?
"तू इगो आणि सेल्फिशनेस काढून टाक मग एकदम आयडीअल पर्सन होशील मुलींसाठी" हा सल्ला तिने मला द्यायला माझ्या लग्नाचा कैवार घेतला होता का तिने?
"माझे मेसेज फक्त मलाच पाठवलेले असले पाहिजेत, ग्रुपला नाही. एखादेवेळेस तूपण लिही.. फॉरवर्ड नसला तरी चालेल" हा आग्रह कशासाठी होता?
आणि शेवटी तर i have so many issues with you म्हणे !! कसले issues ? ते तरी सांगायचं! केले असते की सॉर्ट आउट..
पण नाहीच सांगत! का? कोणास ठाउक?
सोहमला न उलगडलेल्या प्रश्नांनी भंडावून सोडले..
"मी काही एवढाही immature नाहीये गं,फक्त मेसेजेसच्या रिप्लाय वरून कन्क्लूजन काढायला.. पण मला तसं वाटलं.. आणि आयुष्यात एकदा प्रेमभंग झाला म्हणून सगळ्याच मुलांबद्दल वाईट मत नको करून घेऊ. माझ्या वर ही अशी चिखलफेक करायच्या आधी तू नयनाला तरी विचारायचंस माझ्याबद्दल.." सोहम ने तिला टेक्स्ट पाठवलं.
"तू कशावरून ठरवलंस कि मला तू आवडतोस? मला तू आवडत असतास तर मीच तुला तसं सांगितलं असतं. चिखलफेक मी करत्येय कि तू ते पहिलं ठरव. तुझ्या मनात माझ्याबद्दल भावना होत्या.. माझ्या मनात नाही.. आणि खरं प्रेम हे निरपेक्ष असतं..त्यामुळेच ते शोधायलाही कठीण असतं." आकांक्षाच उत्तर!
कागदावर लिहायला ही विधानं ठीक आहेत. पण अनुभवायला?? नको रे बाबा! सोहम मनातल्या मनात म्हणाला.
"माझी चूक झाली असं मी म्हटलय.. तुला ओळखण्यात माझीच चूक झाली. आणि जर मी तुझ्या भावनांचा विचार करत नसतो तर सरळ तुझ्या घरी जावून मागणी घातली असती ना.. पण त्यामुळे तू माझा आता करतेयस त्यापेक्षा जास्त तिरस्कार केला असतास "
"each & evry act of urs is makin' me hate u more & more day by day" आकांक्षाने भैरवी घेतली..
संपलं!! एखादी बिघडलेली गोष्ट सुधारण्यासाठी केलेले सगळे प्रयत्न त्या गोष्टीला आणखीनच बिघडवत नेतात तसं झालं हे..
वपु म्हणालेत ते खोटं नव्हे..
"सगळ्यात वाईट तेव्हा वाटतं जेव्हा तुम्ही एखादी गोष्ट चांगल्या हेतूने करू पाहता आणि तुमच्या त्या हेतूबद्दलच शंका घेतली जाते.." सोहम विचार करत होता.. "शंभर वेळा माझं म्हणणं पटवून द्यायचा प्रयत्न केला मी, पण माझ्या प्रत्येक वाक्यातून तिने वेगळाच अर्थ काढला.."
आयुष्यात परत कोणी आकांक्षा भेटेल की नाही माहित नाही.. आपल्यासाठी एकदम आदर्श मुलगी मिळाली पण बहुधा ती तिच्यासाठीच्या आदर्श मुलाच्या शोधात होती... तो मिळेल की नाही हे तिलाही माहित नाही.. पण सध्यातरी तिने आपल्यासाठी दरवाजे बंद करून घेतले आहेत. मृगजळामागे धावण्यात बरेच क्षण वाया घालवले आपण; तरीही सत्याला सामोरं गेलंच पाहिजे मला! जरी मी कितीही तहानलेला असलो तरी रस्त्यावर लांबवर दिसणारं पाणी हे वास्तवात नाहीये याची जाण ठेवायला हवी होती.. सोहम अचानक भावनाविवश झाला.. “कसं असतं ना? आयुष्यात ब-याच गोष्टी न मागताच मिळत गेल्या आपल्याला. ज्या मिळाल्या नाहीत त्यासाठी एफर्ट्स घेतले आणि मिळवल्या.. पण इथे हे हव असताना देखील मिळत नाहीये. कारण मी माझ्या मनाला हवं तसं समजावू शकतो पण जिथे दुस-यांच्या मनाचा प्रश्न आहे तिथे मी काय करणार? पण झाल्या प्रकारातून एक धडा नक्कीच घ्यायला हरकत नाही.. मुलीच्या मनाचा थांग लागणं अथवा लावणं हे खरंच कठीण असतं. आणि जर तिला नकारच द्यायचा असेल तर ती तो देतेच! भले मग त्याचं स्पष्टीकरण लॉजिकल वाटो अथवा निरर्थक!
तो टाईप करू लागला..
"तू माझा नंबर बार करण्याआधी किंवा माझ्या त्रासातून सुटण्यासाठी स्वतःचा नंबर चेंज करण्याआधी मीच डीक्लेअर करतो की हा माझा शेवटचा एसएमएस.. माझ्या मनात खरंच तुझ्याबद्दल खूप खूप चांगल्या आणि सोज्वळ भावना होत्या... मनोमन बरीच स्वप्नही रंगवली होती मी. पण मी तुला ओळखायची आणि सगळ सांगायची घाई केली... केलेली चूक आता परत सुधारता येणार तर नाहीच.. पण माझ्या मनात मात्र तुझ स्थान अढळ राहील. आयुष्यातल्या कोणत्याही वळणावर जर तुला मागे वळून पहावसं वाटलं अथवा परतावंसं वाटलं तर मी इथेच आणि असाच उभा असेन.. तुझ्या वाटेवर डोळे लावून.. "
तिच्यासाठी लिहून ठेवलेलं पत्र चुरगाळत त्याने तिचा नंबर सिलेक्ट केला.."टेक केअर डीअर" तो पुटपुटला... हातात धरलेला मोबाईल त्याला हळू हळू धूसर दिसू लागला आणि “सेंड” च बटन दाबता-दाबताच त्याच्या उष्म अश्रुंचे खरेखुरे थेंब मोबाईलच्या स्क्रीनवर पडले...
(समाप्त)
शुक्रवार, ६ ऑगस्ट, २०१०
मृगजळ भाग - २
भाग - १
एकदा घरात येऊन कपडे बदलल्यानंतर सोहम घरच्यांव्यतिरिक्त कोणालाही न्यायला आणायला वगैरे जात नसे.. कितीही जिगरी मित्र असला तरी.. कोण बदलणार सगळे कपडे परत? घरच्या लोकांना तो shorts वर गेला तरी फरक पडत नसे.."लायसन्स आणि पीयुसी सोडून बाकी काही नसलं तरी चालेल गाडी चालवताना!" हा त्याच्या पिताश्रींचा सल्ला!
पण आता लगोलग तो कपडे बदलून तिला आणायला गेला.
"तो मला म्हणायला लागला की घरी चल.. ही काय वेळ आहे? मी विचारलं की कोण कोण आहे घरी? तर म्हणे कोणीच नाही.. मी लगेच त्याला गाडी थांबवायला सांगितली आणि उतरून तुला फोन केला.. प्लीज डू मी अ फेवर.. तू नयनाला किंवा अंकिताला यातलं काही सांगू नको.. प्ली s s ज"
सोहम ने तिला प्रॉमिस करून नयनाच्या हॉस्टेलवर सोडलं..
१२ वाजता नयना चा मेसेज आला "didi rchd"
"so late ?" सोहम ने रिप्लाय पाठवला.
"came by an auto "
म्हणजे खरच तिने नयनाला सांगितलं नव्हत तर.
"thnx :)" आकांक्षाचा मेसेज आला
"hw ws d auto ride?"
"gr8! gnsdtc"
"wish u d same!" सोहम चा रिप्लाय
त्यानंतर लगेचच आकांक्षा गावी गेली. नंतर त्यांची भेट अशी झालीच नाही.. काही दिवस मेसेजेस वगैरे चालू होते.. कामाच्या व्यापात सोहमही हे प्रकरण विसरून गेला.कधी नयना घरी गेली आणि तिचा फोन आला तर आकांक्षा सोहमशी बोलायची.. आणि 'मला तुझे जोक्स ऐकण्यासाठी तरी पुण्यात यायचं आहे' म्हणायची.. स्वाईन फ्लूच्या काळात मात्र एकदा तिचा "काळजी घे" टाईप चा मेसेज आला होता. तेवढाच..
नंतर एकदा नयना म्हणाली "दीदी पुण्यात येणारेय आता.. काहीतरी करायचं म्हणतेय.."
"म्हणजे? कायमस्वरूपी?"
"बघू.. ते अजून नाही ठरलं.."
"कधीपासून येणारेय?"
"बहुतेक पुढच्या महिन्यात.."
आकांक्षाचं पुण्यातलं पुनरागमन आणि सोहमला कंपनीच्या कामानिमित्त मुंबईला जावं लागणं हे काहीस एकत्रच आलं.. म्हणजे तो मुंबईला गेला त्याच्या बरोब्बर तिस-या दिवशी आकांक्षा पुण्यात आली.. प्रोजेक्ट कमिशनिंग स्टेजपर्यंत जायला किमान सहा-आठ महिने तरी लागणार होते.
तब्बल १५ दिवसानंतर तो पुन्हा पुण्यात आला. अंकिता त्याला भेटायला आसुसली होती. याला अचानक तडकाफडकी जावं लागलं आणि अंकिताला जायच्या आधी भेटता सुद्धा आलं नव्हतं.
"तुला काहीच वाटत नाही ना रे ? एव्हढा कसा तू स्टोन हार्टेड?" कप्पाळ! आता या प्रश्नाला तो काय उत्तर देणार?
"चल,McD मध्ये जाऊ.. तुला मस्त चिकन बर्गर खाऊ घालतो.. "
"ए काय रे.. '
"ठीकेय, फ्रेंच फ्राईज आणि कोक पण!! आता तरी येशील ?"
"तू सुधारणार नाहीस.. चल"
जे एम रोडच्या McDonald's मधून रस्त्याचा व्ह्यू दिसतो त्यामुळे बोलण्यात आणि खाण्यात लक्ष लागत नाही अस अंकिताचं लॉजिक! त्यामुळे तिने आतली जागा अडवली असणार हे माहिती असल्याने सोहम हातातला ट्रे सावरत जिन्यावरून उजवीकडे वळला..
"सोह sss म! हे बघ कोण आहे.." अंकिताच्या आवाजाने सोहमचीच नाही तर अख्ख्या जनतेच्या नजरा तिच्याकडे वळल्या..
तिथे आकांक्षा आणि प्रणील होते..
"अरे नयना गेली आत्ताच" प्रणील म्हणाला.. "पिक्चरची तिकिट्स काढलीयेत तिच्या मित्राने,आणि त्याचा प्लान कॅन्सल झाला, आम्ही विचारच करत होतो २ तिकिटांचं काय करायचं! पण आता ठरलं!"
"म्हणजे? मी पण येतोय?" सोहमने विचारलं..
"मग? अंकीने डिसिजन दिलेला आहे.. प्लान डन आहे.. आता गुपचूप चलायचं!" इति प्रणील!
"हम्म,आलिया भोगासी.." सोहमने म्हणताच अंकिताने त्याला रट्टा दिला.. सगळे हसायला लागले..
ब-याच दिवसांनी भेटल्यामुळे आकांक्षा आणि सोहमच्या पुन्हा गप्पा रंगल्या..
"ए चला,ती तिकडे वैतागली असेल.. शेवटी मलाच बोलणी खायला लागतात.." प्रणीलने सगळ्यांना उठवले.
आकांक्षा प्रणीलच्या बाईक वर बसली आणि अंकिता सोहम बरोबर.. नयना ने सगळ्यांना रिसीव्ह केलं.
"३ ईडियट्स" सुद्धा धमाल होता..
मध्यंतरात E-Square च्या जिन्यावरून उतरता उतरता आकांक्षाने सोहम ला विचारलं.. "अंकिता तुझी गर्लफ्रेंड आहे का?" त्याने थबकून तिच्याकडे पाहिलं.ती त्याच्याकडे न पाहता जिना उतरत होती..
"नाही गं, वी आर जस्ट गुड फ्रेंड्स..का गं?"
"काही नाही असंच"
"म्हणजे तुला असं का वाटलं? कि ती माझी गर्लफ्रेंड आहे म्हणून?"
"असंच.."
सोहमचा प्रचंड राग राग झाला.. अर्धवट काहीतरी बोलून विषय सोडून द्यायचा म्हणजे काय.. श्या! पण हिला कस काय बोलणार..?
"तुला गर्लफ्रेंड आहे?" परत तिने विचारलं..
"का माझ्या गर्लफ्रेण्डच्या मागे पडली आहेस? मला जर गर्लफ्रेंड असती तर मला असं सुखाने फिरू दिलं असतं का तिने?" दोघेही या वाक्यावर खळखळून हसले..
"तुला बॉयफ्रेंड ..."
"तो विषय काढू नकोस.."
"सॉरी.."
"..."
"आणि माझ्यासारख्याला कसली मिळणारे गर्लफ्रेंड?"
"ए चल.. in fact, मुलींना तुझ्यासारखीच मुलं आवडतात!"
कॉम्प्लिमेंट?? सोहम मनातल्या मनात खुश झाला!
…पिक्चरचा सेकंड हाफ सुरु झाला..
पण सोहम चं लक्षच लागेना.. खरच तिचे आणि त्याचे खूप विचार जुळत होते.. प्रत्येक विषयातलं तिचं नॉलेज त्याच्याच तोडीचं होतं. पुरोगामी विचार, पारंपरिक संस्कृतीचीसुद्धा जपणूक, टापटीप राहणी,आदबशीर बोलणं. दिसायला सुद्धा अगदी अप्सरा नसली तरी उठून दिसणारीच होती चारचौघात.. लाईफ़ पार्टनर हवी तर अशी! नाहीतरी आपल्या घरातले लोक काही बुरसटलेल्या विचारांचे नाहीयेत,आणि आपणही नाही आहोत.. त्या त्या कोण सिंधी कि मारवाड्यासारखे..
आणि मागे एकदा जापनीज गार्डन मध्ये म्हणत होती ती कि "पैसा वगैरे नसतं रे सगळंच.. खूप पाहिला पैसा त्याच्या बरोबर असताना.. रोज कुठली ना कुठली तरी कार घेऊन यायचा तो.. हे कानातलं ५ हजाराचं आहे! Tommy Hilfigher.. "
सोहमने निरखून बघितलं.. ५ रुपये सुद्धा जास्त वाटले असते त्या तथाकथित कानातल्याचे.. हि पोरगी आपल्या रेंजच्या बाहेर आहे अस तेव्हा त्याला वाटूनही गेलं होतं..
"५ हजार? भारी आहे!" आपल हसू आवरत तेव्हा त्याने म्हटलं होतं...
….जाऊ दे!
म्हणजे फक्त आणि फक्त पैश्यापाठीच पळणारी आहे असं म्हटलं तर तसंही नाहीये, आता पेक्षा कित्येकपट जास्त पैसा पाहिलंय तिने..
जेवण होईपर्यंत ते या ना त्या विषयांवर बोलतच होते.. तो रात्रीच जाणार होता परत मुंबईला.
"विल मिस यू.." ती पुटपुटली..
ती खरच असं बोलली की आपल्याला भास झाला की आपल्यालाच असं म्हणायचं होतं? सोहम पुरता गोंधळून गेला..
"ए.. “मेड फॉर ईच अदर”! चला आवरा.. बाकीच्या दुनियेला इतरही काम आहेत म्हटलं!" अंकिताने गुलुगुलू बोलणा-या नयना–प्रणीलच्या प्रेमी युगुलाला वास्तवात आणलं.. " ए दीदी, आमची जोडी मस्त जमते की नाही गं?" नयनाने विचारलं..
"हो.. एकदम परफेक्ट!" आकांक्षा म्हणाली!
"तुला विषाची परीक्षा घ्यायला आवडत का? मला १०० वेळा आणि अंकिला १००० वेळा विचारलं असशील हे.." सोहम म्हणाला.
"आय थिंक यू कॅन मेक अ गुड पेअर" प्रणील अचानक बोलला.. " दीदी and यू! तुमचं understanding सुद्धा चांगलं आहे.."
......सन्नाटा!!
"सोहम.. आणि पेअर?? impossible !" अंकिता म्हणाली, "तो practical माणूस आहे! म्हणजे थोडक्यात मशीन! फक्त श्वास वगैरे घेतो म्हणून माणूस म्हणायचं त्याला! बघ ना.. मला न भेटता गेला मुंबईला आणि त्याला त्याचं काहीच नाहीये.."
"ए बाई चल.. पुरे तुझं रडगाणं.. नंतर ऐकव तुझी दर्दभरी कहाणी!! मला रात्रीचीच बस पकडायचीये.."
सोहम विषय आवरता घेत म्हणाला खरा पण त्याच्या डोक्यात मात्र किडा वळवळायला लागला..
रियली, अशीच बायको शोधत होतास ना तू? अशीच हुशार, जिच्याशी सतत बोलत रहावस वाटेल, जिच्याशी गप्पा मारताना किंवा तिच्या गोष्टी ऐकताना बोअर होणार नाही.. लग्न करायचं ठरलं कि घरच्यांनासुद्धा जातीपातीचा अडसर नाही येणार.. हो.. आकांक्षा सारखीच मिळावी बायको.. मग आकांक्षा सारखी का? आकांक्षाच का नको? बोलून दाखवू का तिला? सोहमच्या डोक्यात विचारांनी थैमान घातलं..
सोड रे!! तिच्याच मनात नसेल तसं काही. उगीच एकतर्फी विचार करण्यात काय फायदा? तुला काही सिग्नल दिला का तिने? जाऊ दे.. सोहम हा तुझा प्रांत नव्हे! त्याच मन त्याला समजावत होतं..
सोहम ने ऑफिसच्या कामात स्वतःला गुंतवून घेतलं.. नयनाचा पण contact नको आणि प्रणीलचा पण.. भानगडच नको काही.. गाडी परत रुळावर येत होती पण एके दिवशी सोहमला एका अननोन नंबर वरून मेसेज आला..
..."hi,dis is my new no. b in touch" आकांक्षाच असेल का ही? की आपल्याला असं वाटतंय?
त्याने फोन केला.. अननोन नंबर ला फोन करायची त्याची हि पहिलीच वेळ बहुधा!
"हलो, कोणाचा नंबर आहे हा?"
"माझा! अरे आकांक्षा बोलतेय..काय तू ? मुंबईला गेलास आणि आम्हाला विसरूनच गेलास.."
"अं.. हो.. वर्कलोड होता गं खूपच. जमलंच नाही... आणि न्यू नंबर म्हणजे आधीचा नंबर चेंज केलास कि अजून एक घेतलास?" सोहमने विचारलं.
"म्हणजे? मागच्या महिन्याभरात मला मेसेज वगैरे पोचत नाहीत हे तुझ्या लक्षात नाही आलं? एक महिना झाला मला आधीचा नंबर बंद करून..."
"..."
"आहेस का?"
"हो अगं.. तसं नाहीये पण.. जाऊ दे .. का बदललास नंबर? काही खास कारण?"
"हो काही लोकांचा contact नको होता.. फार कमी जणांना दिलाय मी हा नंबर."
"आणि तुझा तो यामाहा आर १५ वाला मित्र?"
"तुला चेष्टा सुचतेय का? त्या दिवशी नंतर परत contact पण नाही केला मी..ते राहू दे परत कधी येतोयस पुण्यात?"
"मे बी नेक्स्ट वीकेंड.."
"भेट मग तेव्हा जमलं तर.. we will have fun! "
"या शुअर!"
मग पुन्हा आठवडा-दोन आठवडे मेसेजेस,कॉल्सचा सिलसिला सुरु झाला..!
पुढच्या वीकेंडला तो पुण्यात यायला निघणार इतक्यात तिचा फोन आला..
"हाय! कुठे आहेस?"
"पुण्यात येतोय.. "
"कधी पोचणार ?"
"रात्री उशीर होईल.. आता साडे-दहा वाजलेत म्हणजे दादरची वीकेंडची रश बघता आणि मुंबईचं ट्राफिक विचारात घेतलं तर.. "
" दीड-दोन तरी वाजतीलच" तिने वाक्य पूर्ण केलं.." मी राहिलीये मुंबईला.."
"बोल, काय म्हणतेस?" हसत हसतच सोहमनं म्हटलं..
"अं.. मला एक काम आहे उद्या सकाळी. मला सोडायला येशील?"
"किती वाजता?"
"सहा वाजता.."
"किती?? सहा???? सकाळचे सहा? " सोहम गडबडला..
"हो.."
"ऐक ना.. वाईट नको वाटून घेऊ पण मला सकाळी उठणं जमत नाही.. खरच..! तू प्लान पोस्टपोन करून शकतेस का?"
"मला सहा वाजताच जायचं होत.. बघ ना.. ट्राय कर.. मला पुण्यात जास्त काही माहित नाही.. आणि रिक्षावाले तर तुला माहितीच आहेत."
" हो.. तेही खरंच.. ठीकेय मला उठवायला कॉल करशील सकाळी?"
"करते.. चलो बाय गुड नाईट आणि happy journey!"
"thanks"
'सालं का होतं असं सगळं..? मी लांब पळायला बघतोय तितका त्यात ओढला जातोय..' सोहमला माहित होतं प्रत्यक्ष देवाने मनात आणलं तरी सकाळी सहा वाजता जाग येणं कठीण होतं.. आणि रात्री २ ला झोपल्यावर तर अशक्यच!
अलार्म क्लॉक, मोबाईल,मित्र आणि आकांक्षा सगळ्यांनी प्रयत्न करून देखील आठ वाजेपर्यंत त्याचा डोळा उघडला नाही.. मोबाईल वर ११ मिस्ड कॉल्स!! तो तिला पुन्हा कॉल ट्राय करत होता पण तिने काही फोन उचलला नाही... 'सॉरी' चे मेसेज पाठवूनही काही फरक पडला नाही!
एवढं काय वाईट वाटून घ्यायचं तिनं? मित्र या नात्यानं मी आधीच कल्पना दिली होती कि मला जमणार नाही.. ‘येतो’ असं कन्फर्म सांगून ऐनवेळी के एल पी डी तर केला नाही? तरी हे नाटक? गेली उडत.. साला किती विचार करायला लावते ही पोर.. विनाकारण आपल्या डोक्याला शॉट! सोहम मनातल्या मनात स्वतःला आणि आकांक्षाला शिव्या घालत होता.. वीकेंडला ती त्याला भेटली नाही हे वेगळे सांगणे न लगे! अंकिताला चेहरा दाखवून तो पुन्हा कामावर रुजू झाला..
“पुन्हा तीच मुंबई.. पुन्हा तोच क्लायंट, पुन्हा तेच काम थोडक्यात पुन्हा तेच रुटीन. पण आकांक्षाबद्दलचे विचार जात नाहीत मनातून.. खरोखरच काहीतरी वाटतंय तिच्याबद्दल आपल्याला...पण तिला काहीच नाही वाटत! च्यायला!! होतं असं कधी कधी.. अंकिता नाही का हेच बोलत आपल्याबद्दल?” त्याने झरझर तिच्याबद्दलचे त्याचे विचार कागदावर उतरून काढले.. “हम्म आता जरा कुठे ओझं उतरल्यासारखं वाटतंय.. देऊन टाकावा का हा कागद? जास्तीत जास्त "नाही"च म्हणेल ना? पण "नाही" म्हणाली तर? सहन करता येईल का मला?”
कित्येक दिवस तो डायलेमा मध्येच होता.. हिय्या करून त्याने एके दिवशी तिला मेसेज पाठवला.. पण.. "delivery report: failed "
नंबर बदलला वाटतं हिने.. त्याने नंबर ट्राय केला.. बंद!! साला.. आपण काहीतरी ठरवतो आणि कसा ना कसातरी त्याचा विचका होतो.. आता काय करायचं?? काहीच नाही.. तिला जर थोड तरी काही वाटत असेल तर करेल ती आपणहून contact..
२ महिने असेच गेले.. मुंबईचं काम आता शेवटच्या टप्प्यात आलं होतं... अजून एखादा आठवडा मग पुण्याला परत! त्याच्या डोक्यातून आकांक्षा काही गेली नव्हती पण कामापुढे तिला वेळही देता येत नव्हता.. आणि कसा देणार? तिचा नंबरही बंद होता. अशातच पुन्हा एकदा त्याला एका अननोन नंबरवरून मेसेजेस आले.. मैत्री वगैरेबद्दल! त्याने नेहमीप्रमाणे "who is this" वगैरे विचारायचं सौजन्य सुद्धा दाखवलं नाही.. ४-५ मेसेजेस नंतर त्याच नंबर वरून आलेल्या एका मेसेज खाली –Dr. Akanksha अशी सिग्नेचर दिसताच तो मनोमन खुश झाला. त्याच रात्री त्याने फोन लावला..
ख्यालीखुशाली विचारून झाल्यानंतर त्याने विचारलं..
"नंबर बदललास का पुन्हा? मी आधीच्या नंबर वर ट्राय केला होता आणि अननोन नंबर्सना मी भाव देत नाही हे सांगितलंय ना तुला मी एकदा?"
"हो माहितीये.. मी तुझी टेस्ट घेत होते.." -आकांक्षा
"कसली टेस्ट? आणि पास झालो का मी?" इति सोहम
"आता झालास पण मागे एकदा फेल झाला आहेस.."
"कधी ग?"
"मला गरज होती तेव्हा सोडायला नाही आलास तू.. माझी केवढी धांदल उडाली माहितीये त्या दिवशी?"
"सॉरी अगं.. माझा weak point आहे सकाळी उठणं हा.. म्हणून मी तुला काहीच कमीट सुद्धा नव्हतं केलं"
"ठीकेय ठीकेय.. बाकी काय म्हणतोस?"
इकडच्या तिकडच्या गप्पा झाल्यावर त्याने तो पुन्हा पुण्यात जातोय हे तिला सांगितलं. पण नेमकी त्या आठवड्यात ती घरी जाणार होती त्यामुळे लगेचच भेटणं शक्य होणार नव्हतं..
“ठीक आहे ‘सब्र का फल मीठा होता हैं’ असं म्हणतात.. पाहू..”
मात्र या वेळेला तिला तो कागद तरी द्यायचाच हे त्याने ठरवलं होतं.. “बोलायचं तर धारिष्ट्य नाहीये.. लिहूनच सांगू..” पण हे एकतर्फीच आहे का सगळं? या प्रश्नाचा त्याला उलगडा होत नव्हता..
त्याला प्रसंग आठवू लागले..
"काय रे मला जे मेसेजेस पाठवतोस तेच नयनाला पण पाठवतोस का?" मागे एकदा तिने विचारलं होतं..
"म्हणजे आधी पाठवायचो एकत्र पण हल्ली नाही पाठवत.."
"डोन्ट डू इट.. मला नाही आवडत ते.."
"अगं हल्ली नाही पाठवत.. पूर्वी पाठवायचो अगदीच ओळख नवी होती तेव्हा.."
"ठीके ठीके"
का पझेसिव्ह आहे ही इतकी माझ्याबद्दल? केवळ मित्र म्हणून? "यू कॅन मेक अ गुड पेअर" असं प्रणीलनं म्हटल्यावर त्याला हसून दाद देणारी तीच होती.. आपणच जरा कावरे बावरे झालो होतो तेव्हा..
तिने फोन कट केला कधी तर " सॉरी स्वीट्स" सारखा रिप्लाय एखादी मुलगी आपल्या ‘नुसत्या’ मित्राला देते? अंकीने कधी नाही म्हटलं असं अजून! इतर मैत्रीणीपैकीही कोणी असं बोललं नाही..
जर तिला काहीच नसतं वाटत,तर एकदा धोका दिल्यावर सुद्धा का पुन्हा पुन्हा नंबर देतेय ती तिचा?
"रात्री झोपताना ब्रश करत जा' अशा सूचना करणारे मेसेज आपण कोणाला उभ्या जन्मात फॉरवर्ड केले नाहीत पण तिने मात्र आपल्याला पाठवलेत.. तिचा पझेसिवनेस तर जाणवतो आहेच. हे सिग्नल नाही तर काय आहे? "पेरेंट्स बरोबर आहे.. बोलू शकत नाही म्हणते" म्हणजे असं काय बोलायचं असतं? पेरेंट्स बरोबर असताना "नुसत्या मित्रांशी" आपण बोलू शकतो ना? मग आपल्याला ती कोणी "नुसत्या मित्रांपेक्षा" वेगळा समजते का? सोहम च्या मेंदूत विचारांनी थैमान घातलं होतं..
आपल्यालाच ते सिग्नल कळत नाहीयेत का? कि आपण ते मुद्दाम तिला कळू देत नाहीये? कोणाला फसवतोय आपण? तिला, इतरांना कि स्वतःलाच ??
ठरलं तर मग.. या वेळेला भेटू तेव्हा सांगायचंच.. "मला तू आवडतेस.. या माझ्या तुझ्याबद्दलच्या भावना..तुझा विचार काय तो कळव!"
क्रमश:
अंतिम भाग
याची सदस्यत्व घ्या:
पोस्ट (Atom)



